Historical corpus of the Mongolian language

Letter of Erdene hoshuuc

Reconstruction, not a copy of the monument: the Mongolian-script text is generated automatically from the transcription in modern Unicode spelling. The orthography of pre-classical documents differed; consult the facsimile and the edition.
Back to the text
1
ᠡᠷᠳᠡᠨᠢ ᠬᠣᠰᠤᠴᠢᠶᠢᠨ ᠬᠣᠰᠢᠭᠤᠴᠢ ᠶᠢᠨ ᠠᠶᠢᠯᠠᠳᠬᠠᠬᠤᠢ ᠪᠢᠴᠢᠭ
erdeni qosučiyin[=qosiγuči-yin] ayiladqaqui bičig.
2
ᠠᠷᠢᠯᠤᠭᠰᠠᠨ ᠣᠭᠲᠠᠷᠭᠤᠶᠢᠨ ᠣᠭᠲᠠᠷᠭᠤᠢ ᠶᠢᠨ ᠴᠢᠮᠡᠭ ᠨᠠᠷᠠᠨ ᠰᠠᠷᠠᠨ ᠠᠭᠤᠤ ᠳᠥᠷᠪᠡᠨ ᠲᠢᠪ ᠦᠨ ᠴᠢᠮᠡᠭ ᠵᠢᠪᠬᠤᠯᠠᠩ ᠳᠤ ᠰᠦᠮᠢᠷ ᠠᠭᠤᠯᠠ ᠠᠮᠢᠲᠠᠨ ᠪᠦᠬᠦᠨ ᠢ ᠠᠰᠠᠷᠠᠨ ᠲᠡᠳᠬᠦᠨ ᠥᠷᠦᠰᠢᠶᠡᠭᠴᠢ ᠪᠣᠭᠳᠠ ᠠᠮᠤᠭᠤᠯᠠᠩ ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠢ ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠤ ᠭᠡᠭᠡᠨ᠎ᠡ
ariluγsan oγtarγuyin[=oγtarγui-yin] čimeg naran saran, aγuu dörben tib-ün čimeg jibqulang-du sümir aγula, amitan bükün-i asaran tedkün örüsiyegči boγda amuγulang qaγan-i[= qaγan-u] gegen-e.
3
ᠬᠠᠷᠠᠴᠤ ᠬᠦᠮᠦᠨ ᠢ ᠬᠥᠪᠡᠭᠦᠨ ᠡᠷᠳᠡᠨᠢ ᠬᠣᠰᠢᠭᠤᠴᠢ ᠪᠢᠴᠢᠭ ᠢᠶᠡᠷ ᠠᠶᠢᠯᠠᠳᠬᠠᠭᠰᠠᠨ ᠤ ᠤᠴᠢᠷ
qaraču kümün-i köbegün erdeni qosiγuči bičig-iyer ayiladqaγsan-u učir.
4
ᠲᠩᠷᠢ ᠮᠡᠲᠦ ᠳᠡᠭᠡᠳᠦ ᠡᠵᠡᠨ ᠢ ᠭᠡᠭᠡᠨ᠎ᠡ ᠪᠤᠷᠤᠭᠤ ᠬᠢᠭᠰᠡᠨ ᠦᠢᠯᠡᠰ ᠢᠶᠡᠨ ᠠᠶᠢᠯᠠᠳᠬᠠᠨᠠᠮ ᠪᠢ
tngri metü degedü ejen-i gegen-e buruγu kigsen üiles-iyen ayiladqanam bi.
5
ᠬᠠᠨ ᠡᠵᠡᠨ ᠢ ᠬᠠᠰ ᠶᠡᠬᠡ ᠲᠥᠷᠦᠳᠦ ᠲᠥᠷᠦ ᠳᠦᠷ ᠭᠡᠮ ᠬᠢᠬᠦ ᠰᠠᠨᠠᠭᠠᠨ ᠮᠢᠨᠢ ᠦᠭᠡᠢ
qan ejen-i qas yeke törüdü[=törü-dür] gem kikü sanaγan mini ügei.
6
ᠭᠠᠶᠢᠬᠠᠮᠰᠢᠭ ᠶᠡᠬᠡ ᠱᠠᠵᠢᠨ ᠲᠤ ᠱᠠᠵᠢᠨ ᠳᠤᠷ ᠭᠡᠮ ᠬᠢᠬᠦ ᠰᠠᠨᠠᠭᠠᠨ ᠮᠢᠨᠢ ᠦᠭᠡᠢ ᠪᠠᠶᠢᠲᠠᠯᠠ ᠪᠠᠶᠢᠲᠠᠯ᠎ᠠ ᠬᠠᠷᠠ ᠠᠮᠢᠪᠠᠨ ᠠᠮᠢ ᠪᠠᠨ ᠭᠠᠷᠭᠠᠵᠢ ᠭᠠᠷᠭᠠᠵᠤ ᠦᠬᠦᠬᠦᠢ ᠳᠡᠭᠡᠨ ᠡᠩ ᠵᠠᠬ᠎ᠠ ᠦᠭᠡᠢ ᠡᠵᠡᠨ ᠢ ᠠᠯᠪᠠᠲᠤ ᠠᠴᠠ ᠡᠷᠭᠦᠦ ᠦᠯᠦ ᠮᠡᠳᠡᠬᠦᠢ ᠳᠡᠭᠡᠨ ᠬᠤᠯᠠᠭᠠᠢ ᠬᠢᠯᠡᠢ ᠪᠢ
γayiqamsiγ yeke šajin-tu[=šajin-dur] gem kikü sanaγan mini ügei bayitala[=bayital-a], qara amiban[=ami-ban] γarγaji[=γarγaju] üküküi-degen eng jaq-a ügei ejen-i albatu-ača ergüü ülü medeküi-degen qulaγai kilei bi.
7
ᠡᠴᠦᠰᠲᠦ ᠡᠴᠦᠰ ᠲᠦ ᠪᠤᠷᠤᠭᠤ ᠪᠣᠯᠬᠤ ᠬᠡᠮᠡᠨ ᠰᠠᠨᠠᠪᠠ ᠴᠤ ᠰᠠᠨᠠᠪᠠᠴᠤ ᠡᠷᠬᠡ ᠦᠭᠡᠢ ᠭᠠᠷᠭᠠᠵᠢ ᠭᠠᠷᠭᠠᠵᠤ ᠥᠭᠭᠦᠬᠦᠢ ᠳᠡᠭᠡᠨ ᠥᠪᠡᠷ ᠦᠨ ᠠᠮᠢᠪᠠᠨ ᠠᠮᠢ ᠪᠠᠨ ᠬᠠᠶᠢᠷᠠᠯᠠᠵᠢ  ᠬᠠᠶᠢᠷᠠᠯᠠᠵᠤ ᠬᠤᠯᠠᠭᠠᠢ ᠬᠢᠭᠰᠡᠨ ᠤᠴᠢᠷ ᠮᠢᠨᠢ ᠡᠶᠢᠮᠢ ᠡᠶᠢᠮᠦ ᠪᠢᠯᠡᠢ
ečüstü[=ečüs-tü] buruγu bolqu kemen sanaba ču[=sanabaču], erke ügei γarγaji[=γarγaju] öggüküi-degen öber-ün amiban[=ami-ban] qayiralaji [=qayiralaju] qulaγai kigsen učir mini eyimi[=eyimü] bilei.
8
ᠮᠤᠩᠬᠠᠨᠢᠭᠰᠠᠨ ᠤᠴᠢᠷ ᠮᠢᠨᠢ
mungqaniγsan učir mini.
9
ᠭᠠᠯᠳᠠᠨ ᠪᠣᠱᠣᠭ ᠲᠤ ᠠᠪᠠᠭ᠎ᠠ ᠦᠶ᠎ᠡ ᠬᠣᠶᠠᠷ ᠶᠢᠠᠨ ᠨᠣᠶᠠᠨ ᠢ ᠮᠢᠨᠢ ᠨᠢᠭᠡᠶᠢᠨ ᠪᠠᠷᠢᠨ ᠨᠢᠭᠡᠶᠢᠨ ᠦᠭᠡᠢ ᠪᠣᠯᠭᠠᠭᠰᠠᠨ ᠬᠣᠶᠢᠨ᠎ᠠ ᠡᠷᠲᠡᠨ ᠡᠴᠡ ᠢᠨᠠᠭᠰᠢ ᠲᠥᠷᠦᠯᠴᠢᠨ ᠢ ᠡᠰᠡ ᠪᠢᠯᠦ ᠪᠢᠯᠡ ᠦᠦ
γaldan bošoγ-tu abaγ-a üy-e qoyar-yian noyan-i mini nigeyin barin, nigeyin ügei bolγaγsan qoyin-a, erten-eče inaγsi törülčin-i ese bilü[=bile üü].
10
ᠡᠨᠡ ᠶᠠᠪᠤᠬᠤ ᠦᠢᠯᠡᠳᠦᠴᠢᠨ ᠢ ᠠᠯᠠᠭᠳᠠᠬᠤ ᠪᠠᠷᠢᠭᠳᠠᠬᠤ ᠶᠠᠮᠠᠷ ᠭᠡᠮ ᠬᠢᠪᠡ
ene yabuqu üiledüčin-i alaγdaqu bariγdaqu yamar gem kibe.
11
ᠡᠴᠢᠭᠡ ᠡᠪᠦᠭᠡ ᠡᠴᠡ ᠢᠨᠠᠭᠰᠢ ᠤᠭ ᠲᠠᠢ ᠰᠠᠳ ᠴᠢᠨ ᠢ ᠪᠢᠯᠡᠢ ᠪᠢ
ečige ebüge-eče inaγsi uγ-tai sad-čin-i bilei bi.
12
ᠭᠡᠨ ᠦᠭᠡᠢ ᠲᠥᠷᠦᠯ ᠢᠶᠡᠨ ᠠᠯᠠᠬᠤ ᠪᠠᠷᠢᠬᠤ ᠦᠢᠯᠡᠴᠢᠨ ᠢ ᠮᠢᠨᠢ ᠲᠤᠯᠠᠳᠠ ᠪᠡᠢ ᠶ᠎ᠡ
gen-ügei törül-iyen alaqu bariqu üilečin-i mini tulada bei-y-e.
13
ᠡᠵᠡᠨ ᠢᠶᠡᠨ ᠦᠭᠡᠢ ᠪᠣᠯᠭᠤᠭᠠᠳ ᠪᠣᠯᠭᠠᠭᠠᠳ ᠴᠢᠮᠠᠶᠢ ᠵᠠᠭᠠᠵᠢ  ᠵᠠᠭᠠᠵᠤ ᠳᠠᠭᠠᠵᠢ ᠳᠠᠭᠠᠵᠤ ᠶᠠᠪᠤᠮ ᠪᠢ ᠭᠡᠵᠢ ᠭᠡᠵᠦ ᠰᠠᠨᠠᠭᠠᠳ ᠵᠠᠬ᠎ᠠ ᠨᠤᠲᠤᠭᠢᠶᠢᠨ ᠢ ᠳᠣᠪᠲᠤᠯᠤᠭᠠᠳ ᠣᠯᠵᠢ ᠣᠯᠵᠤ ᠢᠷᠡᠭᠰᠡᠨ ᠤᠴᠢᠷ ᠮᠢᠨᠢ ᠲᠡᠷᠡ ᠪᠢᠯᠡᠢ
ejen-iyen ügei bolγuγad[=bolγaγad] čimayi jaγaji [=jaγaju] daγaji[=daγaju] yabum bi geji[=gejü] sanaγad, jaq-a nutugiyin-i dobtuluγad olji[=olju] iregsen učir mini tere bilei.
14
ᠡᠳᠦᠭᠡ ᠡᠳᠦᠷ ᠰᠥᠨᠢ ᠦᠭᠡᠢ ᠰᠠᠨᠠᠪᠠ ᠴᠤ ᠰᠠᠨᠠᠪᠠᠴᠤ ᠪᠢ ᠲᠩᠷᠢ ᠡᠴᠡ ᠬᠠᠮᠢᠭ᠎ᠠ ᠪᠤᠷᠤᠭᠤᠯᠠᠮ
edüge edür söni ügei sanaba-ču[=sanabaču] bi tngri-eče qamiγ-a buruγulam.
15
ᠡᠵᠡᠨ ᠮᠢᠨᠢ ᠬᠠᠨᠳᠤ
ejen mini qandu.
16
ᠳᠡᠭᠡᠳᠦ ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠤ ᠭᠡᠭᠡᠨ᠎ᠡ ᠤᠴᠢᠷ ᠢᠶᠠᠨ ᠠᠶᠢᠯᠠᠳᠬᠠᠨ ᠠᠮᠤᠭᠤᠯᠠᠩ ᠡᠷᠢᠨᠡᠢ
degedü qaγan-u gegen-e učir-iyan ayiladqan amuγulang erinei.
17
ᠡᠷᠭᠦᠦ ᠡᠷᠭᠢᠭᠦᠦ ᠠᠯᠢᠶ ᠠ ᠪᠠᠷ ᠬᠢᠭᠰᠡᠨ ᠪᠤᠷᠤᠭᠤᠪᠠᠨ ᠪᠤᠷᠤᠭᠤ ᠪᠠᠨ ᠬᠠᠮᠢᠭ᠎ᠠ ᠣᠳᠴᠢ ᠣᠳᠴᠤ ᠠᠷᠢᠯᠭᠠᠮ ᠭᠡᠵᠢ ᠭᠡᠵᠦ ᠡᠵᠡᠨ ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠤ ᠭᠡᠭᠡᠨ᠎ᠡ ᠠᠶᠤᠬᠤ ᠰᠡᠳᠬᠢᠯ ᠢᠶᠡᠷ ᠠᠶᠢᠯᠠᠳᠬᠠᠪᠠ ᠪᠢ
ergüü[=ergigüü] aliy-a-bar kigsen buruγuban[=buruγu-ban] qamiγ-a odči[=odču] arilγam geji[=gejü] ejen qaγan-u gegen-e ayuqu sedkil-iyer ayiladqaba bi.
18
ᠠᠶᠢᠯᠠᠳᠬᠠᠯ ᠬᠣᠭᠤᠰᠤᠨ ᠪᠤᠰᠤᠶᠢᠨ ᠪᠤᠰᠤ ᠶᠢᠨ ᠲᠡᠳᠦᠢ ᠳᠦ ᠲᠠᠪᠤᠨ ᠮᠣᠷᠢ ᠳᠡᠭᠵᠢᠬᠦᠢ ᠡᠳᠦᠷ ᠲᠦ ᠡᠷᠭᠦᠪᠡ
ayiladqal qoγusun busuyin[=busu-yin] tedüi-dü tabun mori degjiküi edür-tü ergübe.