Letter of Güüshi 1652
Reconstruction, not a copy of the monument: the Mongolian-script text is generated automatically from the transcription in modern Unicode spelling. The orthography of pre-classical documents differed; consult the facsimile and the edition.
1
ᠣᠷᠤᠨ ᠳᠤᠷ ᠬᠣᠲᠤᠯᠠ ᠥᠪᠡᠷ ᠪᠤᠰᠤᠳ ᠢ ᠪᠣᠯᠪᠠᠰᠤᠷᠠᠭᠤᠯᠬᠤᠢ ᠮᠠᠰᠢ ᠴᠠᠭᠠᠨ ᠶᠣᠰᠤᠲᠤ ᠦᠶᠢᠯᠡᠨ ᠣᠯᠠᠨ ᠤ ᠲᠤᠯᠠ ᠥᠴᠦᠬᠡᠨ ᠰᠠᠨᠠᠭᠳᠠᠪᠠ
orun-dur qotula öber busud-i bolbasuraγulqui masi čaγan yosutu üyilen olan-u tula öčüken sanaγdaba.
2
ᠵᠡᠷᠭᠡ ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠤ ᠲᠤᠰᠠ ᠶᠢ ᠪᠦᠲᠡᠭᠡᠬᠦ ᠲᠠᠭᠠᠯᠠᠯ ᠢ ᠠᠶᠢᠯᠠᠳᠬᠠᠬᠤ ᠶᠢᠨ ᠤᠴᠢᠷ ᠭᠤᠷᠪᠠᠨ ᠰᠠᠷᠠ ᠶᠢᠨ ᠠᠷᠪᠠᠨ ᠳᠣᠯᠤᠭᠠᠨᠠ ᠨᠣᠮ ᠤᠨ ᠬᠦᠷᠢᠶᠡᠨ ᠡᠴᠡ ᠬᠥᠳᠦᠯᠵᠦ ᠶᠠᠪᠤᠭᠰᠠᠭᠠᠷ ᠬᠥᠬᠡ ᠠᠭᠤᠢ ᠳᠤᠷ ᠣᠶᠢᠷᠠᠲᠤᠭᠠᠳ ᠲᠤᠰᠯᠠᠵᠤ ᠠᠶᠢᠯᠠᠳᠬᠠᠬᠤ ᠶᠢᠨ ᠤᠴᠢᠷ ᠵᠣᠯᠭᠠᠯᠴᠠᠬᠤ ᠭᠠᠵᠠᠷ ᠰᠠᠭᠤᠬᠤ ᠣᠷᠤᠨ ᠲᠡᠷᠢᠭᠦᠲᠡᠨ ᠶᠡᠷᠦ ᠨᠠᠷᠢᠯᠠᠬᠤ ᠠᠯᠢᠪᠠ ᠦᠭᠡ ᠶᠢ ᠡᠯᠴᠢ ᠪᠡᠷ ᠠᠶᠢᠯᠠᠳᠬᠠᠭᠰᠠᠨ ᠮᠡᠲᠦ
jerge qaγan-u tusa-yi bütegekü taγalal-i ayiladqaqu-yin učir γurban sara-yin arban doluγan-a nom-un küriyen-eče ködüljü yabuγsaγar köke aγui-dur oyiratuγad, tuslaju ayiladqaqu-yin učir jolγalčaqu γajar, saγuqu orun terigüten yerü narilaqu, aliba üge-yi elči-ber ayiladqaγsan metü.
3
ᠵᠣᠬᠢᠰ ᠢᠶᠠᠷ ᠥᠭᠡᠳᠡ ᠪᠣᠯᠬᠤ ᠲᠡᠷᠢᠭᠦᠲᠡᠨ ᠢ ᠬᠢᠩᠭᠡ ᠮᠦᠷᠡᠨ ᠦ ᠤᠷᠤᠰᠤᠯ ᠮᠡᠲᠦ ᠶᠢ ᠠᠶᠢᠯᠠᠳᠬᠠᠮᠤ
jokis-iyar ögede bolqu terigüten-i kingge müren-ü urusul metü-yi ayiladqamu.
4
ᠰᠢᠲᠦᠭᠡᠨ ᠪᠡᠶ ᠡ ᠶᠢᠨ ᠰᠠᠬᠢᠭᠤᠯᠰᠤᠨ ᠸᠴᠡᠷ ᠲᠦ ᠵᠠᠩᠭᠢᠶᠠ ᠯᠤᠭᠠ ᠨᠢᠭᠡᠨᠡ ᠵᠢᠷᠭᠤᠭᠠᠨ ᠰᠠᠷᠠ ᠶᠢᠨ ᠰᠢᠨᠡᠳᠡ ᠡᠷᠭᠦᠪᠡ
sitügen bey-e-yin sakiγulsun včer-tü janggiy-a luγ-a nigen-e jirγuγan sara-yin sinede ergübe.
5
ᠨᠠᠮᠤᠷ ᠤᠨ ᠳᠤᠮᠳᠠᠳᠤ ᠰᠠᠷᠠ ᠶᠢᠨ ᠠᠷᠪᠠᠨ ᠨᠢᠭᠡᠨᠡ ᠨᠣᠮ ᠤᠨ ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠢ ᠡᠷᠭᠦᠭᠰᠡᠨ ᠪᠢᠴᠢᠭ ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠤ ᠪᠡᠶᠡ ᠶᠡᠬᠡ ᠲᠥᠷᠦ ᠶᠢᠨ ᠲᠤᠯᠠᠳᠠ ᠯᠤᠤ ᠵᠢᠯ ᠦᠨ ᠵᠢᠷᠭᠤᠭᠠᠨ ᠰᠠᠷᠠ ᠳᠤᠷ ᠬᠦᠷᠲᠡᠯᠡ ᠪᠢ ᠳᠠᠭᠠᠰᠤ ᠬᠢᠵᠢ ᠠᠶᠢᠯᠠᠳᠬᠠᠵᠤ ᠬᠢᠬᠦ ᠶᠠᠭᠤᠮᠠ ᠳᠠᠭᠤᠰᠪᠠ
namur-un dumdadu sara-yin arban nigen-e nom-un qaγan-i ergügsen bičig qaγan-u bey-e yeke törü-yin tulada, luu jil-ün jirγuγan sara-dur kürtele, bi daγasu kiji ayiladqaju kikü yaγum-a daγusba.
7
ᠬᠣᠶᠢᠳᠤ ᠰᠦᠮ ᠡ ᠳᠦᠷ ᠬᠤᠲᠤᠭ ᠣᠷᠤᠰᠢᠭᠤᠯᠬᠤ ᠨᠣᠮ ᠢ ᠣᠨ ᠪᠦᠷᠢ ᠴᠠᠭᠠᠨ ᠰᠠᠷᠠ ᠳᠤᠷ ᠤᠩᠰᠢᠭᠤᠯᠬᠤ ᠪᠤᠢ
qoyidu süm-e-dür qutuγ orusiγulqu nom-i on büri, čaγan sara-dur ungsiγulqu bui.
8
ᠳᠣᠯᠤᠭᠠᠨ ᠰᠠᠷᠠ ᠨᠠᠢᠮᠠᠨ ᠰᠠᠷᠠ ᠳᠤᠷ ᠠᠰᠢᠳᠠ ᠰᠠᠶᠢᠨ ᠢ ᠲᠤᠯᠠᠳᠠ
doluγan sara naiman sara-dur asida sayin-i tulada.
11
ᠡᠷᠲᠡᠨ ᠦ ᠴᠠᠭ ᠤᠨ ᠬᠠᠳ ᠯᠠᠮᠠ ᠬᠣᠶᠠᠷ ᠤᠴᠠᠷᠠᠯᠳᠤᠭᠰᠠᠨ ᠳᠤᠷ ᠠᠳᠠᠯᠢ ᠪᠤᠰᠤ ᠡᠳᠦᠭᠡ ᠳᠠᠯᠠᠢ ᠯᠠᠮ ᠠ ᠶᠢ ᠬᠡᠳᠦᠢ ᠴᠢᠳᠠᠬᠤ ᠴᠤᠨᠡᠭᠡ ᠪᠡᠷ ᠬᠦᠨᠳᠦᠯᠡᠵᠦ ᠵᠠᠷᠯᠢᠭ ᠢᠶᠠᠷ ᠨᠢ ᠪᠣᠯᠪᠠᠰᠤ ᠠᠰᠢᠳᠠ ᠰᠠᠶᠢᠨ ᠪᠤᠢ
erten-ü čaγ-un qad, lam-a qoyar učaralduγsan-dur adali busu edüge dalai lam-a-yi kedüi čidaqu čunege-ber kündülejü jarliγ-iyar ni bolbasu, asida sayin bui.
12
ᠮᠢᠨᠦ ᠰᠠᠨᠠᠭᠠᠷ ᠪᠣᠯᠭᠤᠯᠠ ᠣᠯᠤᠨ ᠤᠨ ᠵᠠᠬ ᠠ ᠳᠤᠷ ᠲᠦᠰᠢᠮᠡᠳ ᠢᠶᠡᠷ ᠤᠭᠲᠤᠭᠤᠯ
minü sanaγar bolγula olun-un jaq-a-dur tüsimed-iyer uγtuγul.
13
ᠲᠡᠭᠦᠨ ᠢ ᠬᠣᠶᠢᠨᠠ ᠸᠠᠩ ᠤᠳ ᠤᠭᠲᠤᠭᠠᠳ ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠤ ᠪᠡᠶᠡ ᠲᠠᠶᠢᠭ ᠠ ᠳᠤᠷ ᠤᠴᠠᠷᠠᠯᠳᠤᠪᠠᠰᠤ ᠠᠰᠢᠳᠠ ᠰᠠᠶᠢᠨ ᠲᠡᠷᠡ ᠪᠢᠯᠡ
tegün-i qoyin-a vang-ud uγtuγad, qaγan-u bey-e tayiγ-a-dur učaraldubasu asida sayin tere bile.
14
ᠡᠨᠡ ᠦᠭᠡ ᠶᠢ ᠵᠥᠪ ᠭᠡᠬᠦᠯᠡ ᠤᠷᠢᠳᠠ ᠵᠠᠬᠠᠷᠠᠵᠤ ᠡᠯᠴᠢ ᠢᠯᠡᠭᠡᠵᠦ ᠠᠶᠢᠯᠠᠳᠬᠠᠭᠤᠯᠠ ᠰᠠᠶᠢᠨ
ene üge-yi jöb geküle urida jaqaraju elči ilegejü ayiladqaγula sayin.
15
ᠨᠠᠮᠤᠷ ᠤᠨ ᠳᠤᠮᠳᠠᠳᠤ ᠰᠠᠷᠠ ᠶᠢᠨ ᠠᠷᠪᠠᠨ ᠨᠢᠭᠡᠨᠡ ᠳᠠᠯᠠᠢ ᠯᠠᠮ ᠠ ᠳᠤ ᠢᠯᠡᠭᠡᠭᠰᠡᠨ ᠪᠢᠴᠢᠭ ᠲᠩᠷᠢ ᠶᠢᠨ ᠢᠪᠡᠭᠡᠯ ᠢᠶᠡᠷ ᠴᠠᠭ ᠢ ᠡᠵᠡᠯᠡᠭᠰᠡᠨ ᠡᠯᠤᠳᠡ ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠤ ᠵᠠᠷᠯᠢᠭ ᠬᠠᠮᠤᠭ ᠢ ᠮᠡᠳᠡᠭᠴᠢ ᠸᠴᠠᠷᠠ ᠳᠠᠷᠠ ᠳᠠᠯᠠᠢ ᠯᠠᠮ ᠠ ᠶᠢᠨ ᠭᠡᠭᠡᠭᠡᠨᠡ ᠢᠯᠡᠭᠡᠪᠡ
namur-un dumdadu sara-yin arban nigen-e dalai lam-a-du ilegegsen bičig tngri-yin ibegel-iyer čaγ-i ejelegsen exclude: qaγan-u jarliγ qamuγ-i medegči včar-a dar-a dalai lam-a-yin gegegen-e ilegebe.
16
ᠮᠢᠨᠦ ᠪᠡᠶᠡ ᠬᠡᠷᠡᠮ ᠦᠨ ᠭᠠᠳᠠᠨᠠ ᠤᠭᠲᠤᠪᠠᠰᠤ ᠳᠣᠲᠤᠷᠠ ᠪᠠᠷᠠᠭᠤᠨ ᠡᠮᠦᠨ ᠡ ᠳᠤ ᠡᠲᠡᠭᠡᠳ ᠲᠦᠷ ᠬᠤᠯᠠᠭᠠᠶᠢᠴᠢᠨ
minü bey-e kerem-ün γadan-a uγtubasu dotur-a baraγun emün-e-du eteged-tür qulaγayičin