Letter of Qorumsi taiji 1687a
Reconstruction, not a copy of the monument: the Mongolian-script text is generated automatically from the transcription in modern Unicode spelling. The orthography of pre-classical documents differed; consult the facsimile and the edition.
1
ᠥᠭᠡᠯᠡᠳ ᠦᠨ ᠬᠣᠷᠤᠮᠰᠢ ᠲᠠᠶᠢᠵᠢ ᠶᠢᠨ ᠠᠶᠢᠯᠠᠳᠬᠠᠭᠰᠠᠨ ᠪᠢᠴᠢᠭ ᠣᠭᠲᠠᠷᠭᠤᠢ ᠠᠴᠠ ᠪᠣᠯᠤᠭᠰᠠᠨ ᠠᠯᠲᠠᠨ ᠥᠩᠭᠡ ᠲᠦ ᠮᠠᠨᠵᠤᠰᠢᠷᠢ ᠣᠷᠴᠢᠯᠠᠩ ᠤᠨ ᠣᠯᠠᠨ ᠠᠮᠢᠲᠠᠨ ᠢ ᠠᠭᠤᠳᠠ ᠥᠷᠦᠰᠢᠶᠡᠨ ᠠᠰᠠᠷᠠᠭᠴᠢ ᠤᠷᠳᠠᠬᠤᠢ ᠳᠠᠶᠢᠰᠤᠨ ᠢ ᠲᠣᠭᠤᠰᠤᠨ ᠲᠣᠪᠷᠠᠭ ᠮᠡᠲᠦ ᠪᠣᠯᠭᠠᠭᠴᠢ ᠠᠤᠭᠠ ᠬᠦᠴᠦᠲᠦ ᠣᠮᠲᠠᠭᠠ ᠦᠭᠡᠢ ᠬᠣᠶᠠᠷ ᠵᠠᠶᠠᠭᠠᠨ ᠢ ᠢᠯᠭᠠᠨ ᠴᠢᠳᠠᠭᠴᠢ ᠡᠵᠡᠨ ᠦ ᠭᠡᠭᠡᠨᠡ ᠠᠶᠢᠯᠠᠳᠬᠠᠨ ᠰᠥᠭᠦᠳᠦᠨ ᠠᠶᠢᠯᠠᠳᠬᠠᠬᠤᠢ ᠶᠢᠨ ᠤᠴᠢᠷ ᠢᠨᠤ ᠤᠷᠢᠳᠠ ᠲᠩᠷᠢ ᠮᠡᠲᠦ ᠭᠠᠶᠢᠬᠠᠮᠰᠢᠭ ᠲᠤ ᠭᠠᠶᠢᠬᠠᠮᠰᠢᠭᠲᠤ ᠡᠵᠡᠨ ᠴᠠᠭᠯᠠᠰᠢ ᠦᠭᠡᠢ ᠶᠡᠬᠡᠳᠡ ᠠᠰᠠᠷᠠᠨ ᠬᠠᠶᠢᠷᠠᠯᠠᠭᠰᠠᠨ ᠤ ᠬᠠᠶᠢᠷᠠᠯᠠᠭᠰᠠᠨ ᠢ ᠰᠠᠨᠠᠭᠠᠳ ᠡᠳᠦᠭᠡ ᠪᠡᠶᠡ ᠬᠡᠯᠡ ᠰᠡᠳᠬᠢᠯ ᠦᠨ ᠦᠢᠯᠡᠰ ᠢ ᠡᠷᠭᠦᠨ ᠡᠵᠡᠨᠡᠭᠦᠯ ᠦᠨ ᠡᠵᠡᠯᠡᠭᠦᠯᠦᠨ ᠦᠢᠯᠡᠳᠦᠭᠰᠡᠨ ᠪᠣᠯᠠᠢ ᠥᠰᠦᠳ ᠦᠭᠡᠢ ᠴᠠᠭ ᠭᠶᠢᠨ ᠴᠠᠭ ᠤᠨ ᠡᠪᠳᠡᠷᠡᠯ ᠶᠡᠬᠡ ᠪᠣᠯᠤᠭᠰᠠᠨ ᠤ ᠲᠤᠯᠠ ᠤᠯᠤᠰᠤᠨ ᠥᠯᠦᠰᠦᠨ ᠤᠮᠳᠠᠭᠠᠰᠤᠭᠠᠳ ᠡᠨᠳᠡ ᠲᠡᠨᠳᠡ ᠲᠠᠷᠬᠠᠭᠰᠠᠨ ᠪᠦᠬᠦᠨ ᠢ ᠲᠩᠷᠢ ᠮᠡᠲᠦ ᠡᠵᠡᠨ ᠬᠠᠮᠤᠭ ᠢ ᠮᠡᠳᠡᠭᠴᠢ ᠳᠠᠯᠠᠢ ᠪᠯᠠᠮᠠ ᠬᠣᠶᠠᠷ ᠤᠨ ᠵᠠᠷᠯᠢᠭ ᠢᠨᠠᠭᠰᠢ ᠴᠢᠨᠠᠭᠰᠢ ᠨᠡᠶᠢᠯᠡᠵᠦ ᠡᠪᠳᠡᠷᠡᠭᠰᠡᠨ ᠲᠥᠷᠦ ᠶᠢ ᠡᠩᠬᠡᠵᠢᠭᠦᠯ ᠦᠨ ᠡᠩᠬᠡᠵᠢᠭᠦᠯᠦᠨ ᠪᠦᠲᠦᠭᠡᠬᠦᠢ ᠡᠶᠢᠮᠦ ᠶᠡᠬᠡ ᠲᠣᠳᠤᠷᠬᠠᠶᠠ ᠵᠠᠷᠯᠢᠭ ᠬᠠᠶᠢᠷᠠ ᠰᠣᠨᠤᠰᠤᠭᠠᠳ ᠰᠡᠳᠬᠢᠯ ᠢᠨᠤ ᠶᠡᠬᠡᠳᠡ ᠡᠩᠬᠡᠷ ᠦᠨ ᠡᠩᠬᠦᠷᠦᠨ ᠬᠦᠰᠡᠵᠦ ᠰᠠᠨᠠᠨᠠᠮ ᠴᠠᠭ ᠤᠨ ᠡᠪᠳᠡᠷᠡᠯ ᠳᠦ ᠲᠠᠷᠬᠠᠭᠰᠠᠨ ᠠᠯᠪᠠᠲᠤᠰ ᠢ ᠮᠢᠨᠤ ᠨᠢᠭᠡᠳᠦᠬᠡᠷ ᠨᠢᠭᠡᠳᠦᠷᠡ ᠦᠷᠭᠦᠯᠵᠢᠳᠡ ᠨᠤᠲᠤᠭᠯᠠᠵᠤ ᠰᠠᠭᠤᠬᠤ ᠰᠠᠭᠤᠷᠢ ᠮᠢᠨᠤ ᠬᠠᠶᠢᠷᠠᠯᠠᠵᠤ ᠵᠢᠭᠠᠵᠤ ᠥᠭᠬᠦ ᠠᠵᠢᠶᠠᠮᠤ ᠸᠴᠢᠷᠠᠢ ᠲᠦᠰᠢᠶ ᠡ ᠲᠦ ᠲᠦᠰᠢᠶᠡᠲᠦ ᠬᠠᠨ ᠤ ᠠᠶᠢᠯᠠᠳᠬᠠᠭᠰᠠᠨ ᠪᠢᠴᠢᠭ ᠮᠠᠨᠵᠤᠰᠢᠷᠢ ᠳᠡᠭᠡᠳᠦ ᠬᠣᠲᠠᠯᠠ ᠶᠢ ᠠᠮᠤᠭᠤᠯᠠᠩ ᠢᠶᠠᠷ ᠲᠡᠳᠬᠦᠭᠴᠢ ᠶᠡᠬᠡ ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠤ ᠭᠡᠭᠡᠨᠡ ᠰᠦᠰᠦᠭ ᠬᠦᠴᠦᠨ ᠲᠡᠭᠦᠰᠦᠭᠰᠡᠨ ᠸᠴᠢᠷᠠᠢ ᠲᠦᠰᠢᠶ ᠡ ᠲᠦ ᠲᠦᠰᠢᠶᠡᠲᠦ ᠬᠠᠨ ᠢ ᠡᠩᠬᠡᠷ ᠦᠨ ᠡᠩᠬᠦᠷᠦᠨ ᠬᠦᠰᠡᠵᠦ ᠰᠠᠨᠠᠨᠠᠮ ᠴᠠᠭ ᠤᠨ ᠡᠪᠳᠡᠷᠡᠯ ᠳᠦ ᠲᠠᠷᠬᠠᠭᠰᠠᠨ ᠠᠯᠪᠠᠲᠤᠰ ᠢ ᠮᠢᠨᠤ ᠨᠢᠭᠡᠳᠦᠬᠡᠷ ᠨᠢᠭᠡᠳᠦᠷᠡ ᠦᠷᠭᠦᠯᠵᠢᠳᠡ ᠨᠤᠲᠤᠭᠯᠠᠵᠤ ᠰᠠᠭᠤᠬᠤ ᠰᠠᠭᠤᠷᠢ ᠮᠢᠨᠤ ᠬᠠᠶᠢᠷᠠᠯᠠᠵᠤ ᠵᠢᠭᠠᠵᠤ ᠥᠭᠬᠦ ᠠᠵᠢᠶᠠᠮᠤ ᠸᠴᠢᠷᠠᠢ ᠲᠦᠰᠢᠶ ᠡ ᠲᠦ ᠲᠦᠰᠢᠶᠡᠲᠦ ᠬᠠᠨ ᠤ ᠠᠶᠢᠯᠠᠳᠬᠠᠭᠰᠠᠨ ᠪᠢᠴᠢᠭ ᠮᠠᠨᠵᠤᠰᠢᠷᠢ ᠳᠡᠭᠡᠳᠦ ᠬᠣᠲᠠᠯᠠ ᠶᠢ ᠠᠮᠤᠭᠤᠯᠠᠩ ᠢᠶᠠᠷ ᠲᠡᠳᠬᠦᠭᠴᠢ ᠶᠡᠬᠡ ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠤ ᠭᠡᠭᠡᠨᠡ ᠰᠦᠰᠦᠭ ᠬᠦᠴᠦᠨ ᠲᠡᠭᠦᠰᠦᠭᠰᠡᠨ ᠸᠴᠢᠷᠠᠢ ᠲᠦᠰᠢᠶ ᠡ ᠲᠦ ᠲᠦᠰᠢᠶᠡᠲᠦ ᠬᠠᠨ ᠢ ᠡᠩᠬᠡᠷ ᠦᠨ ᠡᠩᠬᠦᠷᠦᠨ ᠬᠦᠰᠡᠵᠦ ᠰᠠᠨᠠᠨᠠᠮ ᠴᠠᠭ ᠤᠨ ᠡᠪᠳᠡᠷᠡᠯ ᠳᠦ ᠲᠠᠷᠬᠠᠭᠰᠠᠨ ᠠᠯᠪᠠᠲᠤᠰ ᠢ ᠮᠢᠨᠤ ᠨᠢᠭᠡᠳᠦᠬᠡᠷ ᠨᠢᠭᠡᠳᠦᠷᠡ ᠦᠷᠭᠦᠯᠵᠢᠳᠡ ᠨᠤᠲᠤᠭᠯᠠᠵᠤ ᠰᠠᠭᠤᠬᠤ ᠰᠠᠭᠤᠷᠢ ᠮᠢᠨᠤ ᠬᠠᠶᠢᠷᠠᠯᠠᠵᠤ ᠵᠢᠭᠠᠵᠤ ᠥᠭᠬᠦ ᠠᠵᠢᠶᠠᠮᠤ ᠸᠴᠢᠷᠠᠢ ᠲᠦᠰᠢᠶ ᠡ ᠲᠦ ᠲᠦᠰᠢᠶᠡᠲᠦ ᠬᠠᠨ ᠤ ᠠᠶᠢᠯᠠᠳᠬᠠᠭᠰᠠᠨ ᠪᠢᠴᠢᠭ ᠮᠠᠨᠵᠤᠰᠢᠷᠢ ᠳᠡᠭᠡᠳᠦ ᠬᠣᠲᠠᠯᠠ ᠶᠢ ᠠᠮᠤᠭᠤᠯᠠᠩ ᠢᠶᠠᠷ ᠲᠡᠳᠬᠦᠭᠴᠢ ᠶᠡᠬᠡ ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠤ ᠭᠡᠭᠡᠨᠡ ᠰᠦᠰᠦᠭ ᠬᠦᠴᠦᠨ ᠲᠡᠭᠦᠰᠦᠭᠰᠡᠨ ᠸᠴᠢᠷᠠᠢ ᠲᠦᠰᠢᠶ ᠡ ᠲᠦ ᠲᠦᠰᠢᠶᠡᠲᠦ ᠬᠠᠨ ᠢ ᠡᠩᠬᠡᠷ ᠦᠨ ᠡᠩᠬᠦᠷᠦᠨ ᠬᠦᠰᠡᠵᠦ ᠰᠠᠨᠠᠨᠠᠮ ᠴᠠᠭ ᠤᠨ ᠡᠪᠳᠡᠷᠡᠯ ᠳᠦ ᠲᠠᠷᠬᠠᠭᠰᠠᠨ ᠠᠯᠪᠠᠲᠤᠰ ᠢ ᠮᠢᠨᠤ ᠨᠢᠭᠡᠳᠦᠬᠡᠷ ᠨᠢᠭᠡᠳᠦᠷᠡ ᠦᠷᠭᠦᠯᠵᠢᠳᠡ ᠨᠤᠲᠤᠭᠯᠠᠵᠤ ᠰᠠᠭᠤᠬᠤ ᠰᠠᠭᠤᠷᠢ ᠮᠢᠨᠤ ᠬᠠᠶᠢᠷᠠᠯᠠᠵᠤ ᠵᠢᠭᠠᠵᠤ ᠥᠭᠬᠦ ᠠᠵᠢᠶᠠᠮᠤ
ögeled-ün qorumsi tayiji-yin ayiladqaγsan bičig, oγtarγui-ača boluγsan altan öngge-tü manjusiri orčilang-un olan amitan-i aγuda örüsiyen asaraγči urdaqui dayisun-i toγusun tobraγ metü bolγaγči auγ-a küčütü omtaγ-a ügei qoyar jayaγan-i ilγan čidaγči ejen-ü gegen-e ayiladqan sögüdün ayiladqaqui-yin učir inu urida tngri metü γayiqamsiγ-tu[=γayiqamsiγtu] ejen čaγlasi ügei yekede asaran qayiralaγsan-u[=qayiralaγsan-i] sanaγad edüge bey-e kele sedkil-ün üiles-i ergün ejenegül-ün[=ejelegülün] üiledügsen bolai, ösüd ügei čaγ-gyin[=čaγ-un] ebderel yeke boluγsan-u tula ulusun[=ölüsün] umdaγasuγad ende tende tarqaγsan bükün-i tngri metü ejen qamuγ-i medegči dalai blam-a qoyar-un jarliγ inaγsi činaγsi neyilejü ebderegsen törü-yi engkejigül-ün[=engkejigülün] bütügeküi eyimü yeke todurqay-a jarliγ qayir-a sonusuγad sedkil inu yekede engker-ün[=engkürün] küsejü sananam, čaγ-un ebderel-dü tarqaγsan albatus-i minu nigedüker[=nigedür-e] ürgüljide nutuγlaju saγuqu saγuri minu qayiralaju jiγaju ögkü ajiyamu, wčirai tüsiy-e-tü[=tüsiyetü] qan-u ayiladqaγsan bičig, manjusiri degedü qotala-yi amuγulang-iyar tedkügči yeke qaγan-u gegen-e, süsüg küčün tegüsügsen wčirai tüsiy-e-tü[=tüsiyetü] qan-i engker-ün[=engkürün] küsejü sananam, čaγ-un ebderel-dü tarqaγsan albatus-i minu nigedüker[=nigedür-e] ürgüljide nutuγlaju saγuqu saγuri minu qayiralaju jiγaju ögkü ajiyamu, wčirai tüsiy-e-tü[=tüsiyetü] qan-u ayiladqaγsan bičig, manjusiri degedü qotala-yi amuγulang-iyar tedkügči yeke qaγan-u gegen-e, süsüg küčün tegüsügsen wčirai tüsiy-e-tü[=tüsiyetü] qan-i engker-ün[=engkürün] küsejü sananam, čaγ-un ebderel-dü tarqaγsan albatus-i minu nigedüker[=nigedür-e] ürgüljide nutuγlaju saγuqu saγuri minu qayiralaju jiγaju ögkü ajiyamu, wčirai tüsiy-e-tü[=tüsiyetü] qan-u ayiladqaγsan bičig, manjusiri degedü qotala-yi amuγulang-iyar tedkügči yeke qaγan-u gegen-e, süsüg küčün tegüsügsen wčirai tüsiy-e-tü[=tüsiyetü] qan-i engker-ün[=engkürün] küsejü sananam, čaγ-un ebderel-dü tarqaγsan albatus-i minu nigedüker[=nigedür-e] ürgüljide nutuγlaju saγuqu saγuri minu qayiralaju jiγaju ögkü ajiyamu,