Historical corpus of the Mongolian language

Chronicle of the Barguzin Buryats (1887)

Reconstruction, not a copy of the monument: the Mongolian-script text is generated automatically from the transcription in modern Unicode spelling. The orthography of pre-classical documents differed; consult the facsimile and the edition.
Back to the text
1
ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠣᠨ ᠳᠤ ᠡᠷᠬᠦᠭᠢᠢᠨ ᠭᠦᠪᠡᠷᠨᠢ
barγujin-u buriyad-nar 1740 on-du erkügiin güberni:
2
ᠸᠡᠷᠬᠣᠯᠢᠩᠰᠬᠡ ᠣᠬᠷᠤᠭ ᠤᠨ ᠠᠩᠭᠢ ᠬᠡᠮᠡᠬᠦ ᠨᠢᠲᠤᠭ ᠠᠴᠠ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠳᠤ ᠢᠷᠡᠭᠰᠡᠨ ᠪᠠᠶᠢᠨᠠᠮ
verkolingske okrug-un anggi kemekü nituγ-ača barγujin-du / iregsen bayinam:
3
ᠣᠨᠤ ᠠᠫᠷᠡᠯᠢ ᠶᠢᠨ ᠡᠳᠦᠷ ᠰᠡᠯᠢᠩᠭᠡ ᠸᠣᠶᠡᠸᠣᠳ ᠤᠨ ᠪᠷᠢᠭᠠᠳᠢᠷ ᠶᠠᠬᠣᠪᠢ ᠬᠡᠮᠡᠭᠴᠢ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠫᠷᠢᠬᠠᠰᠴᠢᠭ ᠵᠠᠬᠢᠷᠤᠭᠴᠢ ᠳᠸᠣᠷᠢᠨᠢᠨ ᠫᠢᠣᠲᠤᠷ ᠯᠣᠪᠣᠪ ᠤᠨ ᠳᠤᠷ
1745 onu apreli-yin 18 edür selingge voyevod-un briγadir yakobi kemegči barγujin priqasčiγ / (jakiruγči) dvorinin piotur lobcob-un-dur:
4
ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠨᠢᠲᠤᠭ ᠲᠤ ᠰᠢᠨ᠎ᠡ ᠢᠷᠡᠭᠰᠡᠨ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠲᠤᠷ ᠡᠳᠡᠯᠪᠡᠷᠢ ᠶᠢᠨ ᠭᠠᠵᠠᠷ ᠨᠤᠳ ᠢᠶᠠᠷ ᠬᠠᠩᠭᠠᠬᠤᠢ ᠶᠢ ᠵᠠᠬᠢᠷᠤᠭᠰᠠᠨ ᠪᠠᠶᠢᠨᠠᠮ
barγujin-u nituγ-tu sin-e iregsen buriyad-nar-tur edelberi-yin γajar- / nud-iyar qanggaqui-yi jakiruγsan bayinam:
5
ᠡᠳᠡ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠠᠩᠬᠠᠨ ᠸᠡᠷᠬᠣᠯᠢᠩᠰᠬᠡ ᠠᠴᠠ ᠰᠢᠬᠠᠮ ᠬᠣᠲᠤ ᠪᠦᠯᠢᠰ ᠦᠨ ᠤᠯᠤᠰ ᠢᠷᠡᠭᠰᠡᠨ ᠪᠠᠶᠢᠨᠠᠮ
/ ede buriyad-nar angkan verkolingske-ača 100 siqam qotu bülis-ün ulus iregsen bayinam:
6
ᠲᠡᠳᠡᠨᠡᠷ ᠦᠨ ᠠᠬᠠᠯᠠᠭᠴᠢ ᠠᠨᠤ ᠠᠩᠳᠠᠷᠢ ᠱᠢᠪᠱᠢ ᠶᠢᠨ ᠬᠡᠮᠡᠭᠴᠢ ᠪᠤᠢ
tedener-ün aqalagči / anu angdari šibši-yin kemegči bui:
7
ᠡᠨᠡ ᠪᠣᠯᠪᠠᠯᠠ ᠪᠤᠷ ᠤᠨ ᠠᠶᠢᠮᠠᠭ ᠤᠨ ᠢᠬᠢᠷᠡᠳ ᠣᠲᠤᠭ ᠲᠤᠷ ᠬᠠᠪᠢᠶ ᠠ ᠲᠠᠢ ᠠᠭᠰᠠᠨ
ene bolbala bur-un ayimaγ-un ikired otuγ-tur qabiy-a-tai aγsan:
8
ᠡᠳᠡᠨᠡᠷ ᠦᠨ ᠪᠡᠶ ᠡ ᠯᠤᠭ᠎ᠠ ᠠᠴᠠᠷᠠᠭᠰᠠᠨ ᠦᠯᠢᠭᠡᠷ ᠲᠦᠬᠡ ᠡᠴᠡ ᠦᠵᠡᠮᠵᠢᠯᠡᠪᠡᠰᠦ ᠯᠢᠨ᠎ᠡ ᠬᠡᠮᠡᠬᠦ ᠭᠣᠤᠯ ᠰᠢᠳᠠᠷ ᠰᠠᠭᠤᠭᠴᠢ ᠴᠠᠭᠠᠨ ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠤ ᠮᠡᠳᠡᠯ ᠳᠦᠷ ᠣᠷᠤᠭᠰᠠᠨ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠠᠨᠤ ᠬᠦᠯᠢᠩᠭᠡ ᠬᠡᠮᠡᠬᠦ ᠨᠢᠲᠤᠭ ᠲᠤ
edener-ün / bey-e-luγ-a ačaragsan üliger tüke-eče üjemjilebesü lin-e kemekü γoul sidar saγuγči čaγan qaγan-u medel-dür / oruγsan buriyad-nar anu külingge kemekü nituγ-tu:
9
ᠡᠳᠦᠭᠡ ᠡᠷᠬᠦᠭᠢᠢᠨ ᠭᠦᠪᠡᠷᠨᠢ ᠶᠢᠨ ᠸᠡᠷᠬᠣᠯᠢᠩᠰᠬᠡ ᠣᠬᠷᠤᠭ ᠲᠤ ᠨᠡᠭᠦᠳᠡᠯᠡᠭᠰᠡᠨ
edüge erkügiin güberni-yin verkolingske okrug-tu negüdelegsen:
10
ᠴᠠᠭᠠᠨ ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠢ ᠮᠡᠳᠡᠯ ᠳᠦᠷ ᠣᠷᠤᠭᠰᠠᠨ ᠢᠯᠢᠷᠬᠡᠶᠢᠯᠡᠪᠡᠰᠦ
/ čaγan qaγan-i medel-dür oruγsan ilirkeyilebesü:
11
ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠤ ᠮᠡᠳᠡᠯ ᠳᠦᠷ ᠣᠷᠤᠬᠤ ᠠᠴᠠ ᠤᠷᠢᠳᠠ ᠲᠠᠪᠤᠨ ᠵᠠᠭᠤᠨ ᠤᠭᠯᠢᠶᠠᠴᠢᠨ
qaγan-u medel-dür oruqu-ača urida tabun jaγun uγliyačin:
12
ᠰᠢᠪᠢᠷᠢ ᠶᠢ ᠴᠡᠷᠡᠭᠯᠡᠭᠰᠡᠨ ᠤᠯᠤᠰ ᠬᠡᠮᠡᠨ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠨᠡᠷᠡᠶᠢᠳᠡᠵᠦ ᠡᠳᠡ ᠨᠡᠷ ᠢ ᠷᠣᠰ ᠢᠶᠠᠷ ᠣᠷᠴᠢᠭᠤᠯᠠᠨ ᠬᠡᠯᠡᠪᠡᠰᠦ ᠲᠠᠪᠤᠨ ᠵᠠᠭᠤᠨ ᠪᠠᠷᠬᠢᠷᠠᠭᠴᠢ ᠨᠠᠷ ᠬᠡᠮᠡᠶ᠎ᠡ ᠡᠳᠡ ᠴᠡᠷᠡᠭᠯᠡᠭᠴᠢ ᠨᠡᠷ ᠦᠨ ᠢᠷᠡᠬᠦᠢ ᠳᠤᠷ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠥᠪᠡᠷ ᠨᠦᠳ ᠦᠨ ᠠᠮᠤᠭᠤᠯᠠᠩ ᠪᠠᠶᠢᠳᠠᠯ ᠢ ᠠᠷᠴᠢᠯᠠᠭᠰᠠᠨ ᠤ ᠡᠴᠦᠰ ᠲᠦ
/ sibiri-yi čereglegsen ulus kemen buriyad-nar nereyidejü (ede-ner-i ros-iyar orčiγulan kelebesü tabun jaγun barkiraγči- /nar kemey-e) ede čereglegči-ner-ün ireküi-dur buriyad-nar öber-nüd-ün amuγulang bayidal-i arčilaγsan-u ečüs- / tü:
13
ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠬᠠᠮᠲᠤ ᠶᠢᠨ ᠴᠢᠭᠤᠯᠭᠠᠨ ᠬᠢᠬᠦᠢ ᠳᠠᠭᠠᠨ ᠣᠩᠭᠣᠭᠤᠢ ᠪᠥᠭᠡ ᠶᠢᠨ ᠪᠣᠯᠤᠨ ᠣᠯᠣᠩᠭᠤᠢ ᠡᠰᠡᠨ ᠦ ᠪᠥᠭᠡ ᠵᠥᠪᠰᠢᠶᠡᠭᠰᠡᠨ ᠢᠶᠡᠷ ᠷᠣᠰ ᠤᠨ ᠴᠠᠭᠠᠨ ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠤ ᠮᠡᠳᠡᠯ ᠳᠦᠷ ᠣᠷᠤᠭᠠᠳ
buriyad-nar qamtu-yin čiγulγan kiküi-daγan onggoγui böge-yin bolun olonggui cesen-ü (böge) jöbsiyegsen-iyer / ros-un čaγan qaγan-u medel-dür oruγad:
14
ᠥᠪᠡᠷᠦᠨ ᠪᠥᠭᠡ ᠶᠢᠨ ᠬᠤᠪᠴᠠᠰᠤᠨ ᠠᠴᠠ ᠦᠶ᠎ᠡ ᠪᠣᠯᠤᠨ ᠰᠣᠯᠤᠩᠭ᠎ᠠ ᠬᠡᠮᠡᠬᠦ ᠠᠩ ᠤᠳ ᠤᠨ ᠠᠷᠠᠰᠤ ᠶᠢ ᠲᠡᠳᠡ ᠴᠡᠷᠡᠭᠯᠡᠭᠴᠢ ᠨᠡᠷ ᠲᠦᠷ
öberün böge-yin qubčasun-ača üy-e bolun solungγ-a kemekü ang-ud-un / arasu-yi tede čereglegči-ner-tür:
15
ᠡᠭᠦᠨᠢ ᠴᠠᠭᠠᠨ ᠬᠠᠭᠠᠨ᠎ᠠ ᠪᠢᠳᠡ ᠨᠡᠷ ᠦᠨ ᠲᠡᠷᠢᠭᠦᠰᠢ ᠶᠢᠨ ᠠᠯᠪᠠ ᠶᠠᠰᠠᠭ ᠬᠡᠮᠡᠨ ᠡᠷᠭᠦᠵᠦ ᠪᠣᠯᠬᠤᠢ ᠶᠢ ᠭᠤᠶᠤᠭᠰᠠᠨ
egüni čaγan qaγan-a: bide-ner-ün terigüsi-yin alba (yasaγ) kemen ergüjü bolqui-yi / (53 стр.) γuyuγsan:
16
ᠬᠦᠯᠢᠩᠭᠡ ᠬᠡᠮᠡᠬᠦ ᠣᠲᠤᠭ ᠢ ᠷᠣᠰ ᠤᠨ ᠮᠡᠳᠡᠯ ᠳᠦᠷ ᠣᠷᠤᠭᠤᠯᠬᠤᠢ ᠳᠠᠭᠠᠨ ᠠᠩᠭᠢ ᠬᠡᠮᠡᠬᠦ ᠭᠣᠤᠯ ᠤᠨ ᠬᠦᠯᠢᠩᠭᠡ ᠰᠢᠳᠠᠷ ᠰᠠᠭᠤᠭᠰᠠᠨ ᠪᠤᠷ ᠤᠨ ᠠᠶᠢᠮᠠᠭ ᠤᠨ ᠡᠬᠢᠷᠡᠳ ᠣᠪᠤᠭ ᠲᠠᠢ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠤᠨ ᠠᠬᠠᠯᠠᠭᠴᠢ ᠸᠠᠩ ᠱᠢᠪᠱᠢ ᠶᠢᠨ ᠬᠡᠮᠡᠭᠴᠢ ᠶᠢ ᠠᠯᠠᠭᠰᠠᠨ
külingge kemekü otuγ-i ros-un medel-dür oruγulqui-daγan anggi kemekü γoul-un külingge sidar saγuγsan / bur-un ayimaγ-un ekired obuγ-tai buriyad-nar-un aqalaγči vang šibši-yin kemegči-yi alaγsan:
17
ᠰᠢᠪᠢᠷᠢ ᠶᠢ ᠷᠣᠰ ᠤᠨ ᠮᠡᠳᠡᠯ ᠳᠦᠷ ᠣᠷᠤᠭᠰᠠᠨ ᠢ ᠢᠣᠬᠣᠨᠠ ᠫᠢᠱᠡᠷ ᠤᠨ ᠵᠣᠬᠢᠶᠠᠭᠰᠠᠨ ᠲᠤᠭᠤᠵᠢ ᠨᠣᠮ ᠤᠨ ᠳᠤᠭᠠᠷ ᠬᠤᠪᠢ ᠶᠢᠨ ᠳᠤᠭᠠᠷ ᠵᠦᠶᠢᠯ ᠳᠦᠷ ᠦᠵᠡᠲᠦᠭᠡᠢ ᠸᠠᠩ ᠱᠢᠪᠱᠢ ᠶᠢᠨ ᠠᠨᠤ ᠰᠢᠪᠱᠢᠨᠡᠢ ᠶᠢᠨ ᠬᠡᠮᠡᠨ ᠨᠡᠷᠡᠶᠢᠳᠡᠭᠳᠡᠭᠰᠡᠨ ᠪᠠᠶᠢᠨᠠᠮ
sibiri-yi ros-un / medel-dür oruγsan-i (iokona pišer-un jokiyaγsan tuγuji nom-un 5 duγar qubi-yin 30 duγar jüyil-dür üjetügei) / vang šibši-yin anu sibšinei-yin kemen nereyidegdegsen bayinam:
18
ᠸᠠᠩ ᠰᠢᠪᠱᠢᠨᠡᠢ ᠤᠭ ᠠᠨᠤ ᠡᠳᠦᠭᠡ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠮᠡᠳᠡᠯ ᠦᠨ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠤᠨ ᠭᠤᠷᠢᠮ ᠢᠶᠠᠷ ᠠᠩᠳᠷᠡᠶᠡᠪ ᠲᠡᠨ ᠣᠪᠤᠭ ᠲᠠᠢ
vang sibšinei uγ anu edüge barγujin-u medel-ün / buriyad-nar-un γurim-iyar angdreyeb-ten obuγ-tai:
19
ᠡᠳᠡᠭᠡᠷ᠎ᠡ ᠳᠤᠷᠠᠰᠠᠭᠳᠠᠭᠰᠠᠨ ᠯᠤᠭ᠎ᠠ ᠠᠳᠠᠯᠢ ᠠᠩᠭᠢ ᠠᠴᠠ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠨᠢᠲᠤᠭ ᠲᠤ ᠣᠨ ᠳᠤ ᠨᠡᠭᠦᠵᠦ ᠢᠷᠡᠭᠰᠡᠨ
edeger-e durasaγdaγsan luγ-a adali anggi-ača barγujin nituγ- / tu 1740 on-du negüjü iregsen:
20
ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠭᠠᠯᠠᠪᠨᠤᠢ ᠲᠠᠶᠢᠱᠠ᠎ᠠ ᠠᠩᠳᠠᠷᠢ ᠶᠢᠨ ᠶᠡᠬᠡ ᠬᠥᠪᠡᠭᠦᠨ ᠪᠣᠰᠬᠣᠯ
barγujin-u γalabnui tayiša-a angdari-yin yeke köbegün boskol:
21
ᠲᠡᠭᠦᠨ ᠡᠴᠡ ᠤᠭ ᠢ ᠵᠠᠯᠭᠠᠮᠵᠢᠯᠠᠨ ᠡᠳᠦᠭᠡ ᠶᠢᠨ ᠭᠠᠯᠠᠪᠨᠤᠢ ᠲᠠᠶᠢᠱᠢ᠎ᠠ ᠡᠳᠡᠪ ᠵᠢᠪ ᠰᠠᠬᠠᠷᠠᠪ ᠤᠨ ᠳᠤᠭᠠᠷ ᠦᠶ ᠡ ᠶᠢᠨ ᠠᠬᠠᠯᠠᠭᠴᠢ ᠪᠤᠢ
tegün-eče uγ-i / jalγamjilan edüge-yin γalabnui tayiši-a cedeb jib saqarab-un 6 duγar üy-e-yin aqalaγči bui:
22
ᠡᠳᠡ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠤᠨ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠨᠢᠲᠤᠭ ᠲᠤ ᠢᠷᠡᠬᠦᠢ ᠳᠤᠷ
ede buriyad-nar-un / barγujin nituγ-tu ireküi-dur:
23
ᠤᠷᠢᠳᠠᠶᠢᠨ ᠨᠢᠲᠤᠭᠴᠢᠵᠤ ᠰᠠᠭᠤᠭᠰᠠᠨ ᠬᠠᠮᠨᠢᠭᠠᠨ ᠤᠯᠤᠰ ᠰᠢᠨ᠎ᠡ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠡᠯᠳᠡᠪ ᠵᠦᠶᠢᠯ ᠢᠶᠡᠷ ᠬᠠᠰᠢᠯᠲᠠ ᠬᠢᠬᠦᠢ ᠶᠢ ᠬᠦᠰᠡᠬᠦ ᠪᠣᠯᠤᠨ
uridayin nituγčiju saγuγsan qamniγan ulus sin-e buriyad-nar eldeb jüyil-iyer / qasilta kiküi-yi küsekü bolun:
24
ᠲᠡᠳᠡᠨ ᠯᠤᠭ᠎ᠠ ᠭᠠᠵᠠᠷ ᠤᠨ ᠪᠤᠯᠢᠶᠠᠯᠳᠤᠷᠭ᠎ᠠ ᠬᠢᠵᠦ ᠬᠡᠷᠡᠭᠦᠯ ᠪᠣᠯᠤᠨ
teden-luγ-a γajar-un buliyaldurγ-a kijü keregül bolun:
25
ᠰᠢᠤᠶ᠎ᠠ ᠭᠠᠷᠭᠠᠵᠤ ᠪᠠᠶᠢᠭᠰᠠᠨ ᠪᠣᠯᠠᠢ
siuy-a γarγaju bayiγsan bolai:
26
ᠲᠡᠷᠡ ᠴᠠᠭ ᠲᠤ ᠬᠠᠮᠨᠢᠭᠠᠨ ᠤᠯᠤᠰ ᠮᠢᠩᠭᠠᠨ ᠪᠤᠢ ᠬᠠᠮᠨᠢᠭᠠᠨ ᠤᠯᠤᠰ ᠠᠨᠤ ᠲᠡᠷᠡ ᠴᠠᠭ ᠲᠤ ᠣᠯᠠᠨ ᠪᠥᠭᠡᠳ ᠤᠷᠢᠳᠠᠶᠢᠨ ᠨᠢᠲᠤᠭᠴᠢᠵᠤ ᠰᠠᠭᠤᠭᠰᠠᠨ ᠲᠤᠯᠠ ᠭᠠᠵᠠᠷ ᠤᠨ ᠡᠳᠡᠯᠪᠡᠷᠢ ᠶᠡᠬᠡ ᠲᠡᠢ ᠪᠤᠢ
/ (tere čaγ-tu qamniγan ulus 5-6 mingγan bui) qamniγan ulus anu tere čaγ-tu olan böged uridayin nituγčiju / saγuγsan tula γajar-un edelberi yeke-tei bui:
27
ᠲᠡᠷᠡ ᠲᠤᠯᠠ ᠬᠠᠮᠨᠢᠭᠠᠨ ᠤᠯᠤᠰ
tere tula qamniγan ulus:
28
ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠲᠤᠷ ᠵᠢᠭᠠᠭᠳᠠᠵᠤ ᠥᠭᠲᠦᠭᠰᠡᠨ ᠭᠠᠵᠠᠷ ᠨᠤᠳ ᠢ ᠪᠦᠳᠦᠭᠦᠨ ᠰᠢᠨᠤᠰᠤᠨ ᠰᠤᠷᠭᠠᠭ ᠢᠶᠠᠷ ᠤᠷᠲᠤ ᠬᠣᠷᠢᠶ᠎ᠠ ᠮᠣᠳᠤ ᠱᠢᠬᠠᠮ ᠭᠠᠵᠠᠷ ᠲᠤ ᠪᠠᠷᠢᠭᠤᠯᠠᠭᠰᠠᠨ ᠪᠠᠶᠢᠨᠠᠮ
buriyad-nar-tur jiγaγdaju ögtügsen γajar-nud-i büdügün sinusun surγaγ-iyar urtu qoriy-a 60 modu šiqam γajar-tu bariγulaγsan bayinam:
29
ᠡᠭᠦᠨ ᠲᠤᠬᠠᠢ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠤᠨ ᠵᠦᠭ ᠡᠴᠡ ᠭᠠᠰᠠᠯᠠᠩ ᠲᠠᠢ ᠤᠴᠢᠷ ᠨᠤᠳ ᠦᠯᠦ ᠦᠵᠡᠭᠳᠡᠭᠰᠡᠨ
egün tuqai buriyad- / nar-un jüg-eče γasalang-tai učir-nud ülü üjegdegsen:
30
ᠲᠢᠢᠭᠡᠴᠦ ᠪᠠᠶᠢᠲᠠᠯᠠ ᠬᠠᠮᠨᠢᠭᠠᠨ ᠤᠯᠤᠰ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠤᠨ ᠮᠠᠯ ᠨᠤᠳ ᠢ ᠥᠪᠡᠷ ᠦᠨ ᠭᠠᠵᠠᠷ ᠳᠡᠭᠡᠷᠡ ᠨᠠᠮᠨᠠᠵᠤ ᠭᠠᠷᠭᠠᠭᠠᠳ
tiigečü bayitala qamniγan ulus buriyad-nar-un mal- / nud-i öber-ün γajar degere namnaju γarγaγad:
31
ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠤᠨ ᠮᠠᠯ ᠪᠡᠳᠡᠨ ᠨᠡᠷ ᠦᠨ ᠭᠠᠵᠠᠷ ᠳᠡᠭᠡᠷᠡ ᠪᠠᠶᠢᠪᠠ ᠬᠡᠮᠡᠨ ᠣᠪᠰᠢᠰᠲᠤ ᠠ ᠶᠢᠨ ᠣᠯᠵᠤᠨ᠎ᠠ ᠠᠪᠴᠤ ᠪᠠᠶᠢᠭᠰᠠᠨ
buriyad-nar-un mal beden-ner-ün γajar degere bayiba kemen obsistu-a- / (54 стр.) yin oljun-a abču bayiγsan:
32
ᠡᠳᠡᠨᠦ ᠶᠡᠬᠡᠩᠬᠢ ᠣᠯᠵᠤᠨ ᠶᠢ ᠲᠠᠲᠠᠬᠤ ᠠᠬᠠᠯᠠᠭᠴᠢ ᠵᠦᠭᠦᠢ ᠬᠡᠮᠡᠬᠦ ᠠᠪᠴᠤ ᠪᠠᠶᠢᠭᠰᠠᠨ ᠲᠤᠯᠠ
edenü yekengki oljun-yi tataqu aqalaγči jügüi kemekü abču bayiγsan tula:
33
ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠠᠨᠤ ᠡᠨᠡ ᠬᠦ ᠲᠣᠨᠤᠭᠤᠯ ᠢ ᠵᠦᠭᠦᠢ ᠶᠢᠨ ᠲᠣᠨᠤᠭᠤᠯ ᠭᠡᠵᠦ ᠬᠡᠯᠴᠡᠳᠡᠭ
buriyad-nar / anu ene-kü tonuγul-i jügüi-yin tonuγul gejü kelčedeg:
34
ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠤᠨ ᠡᠨᠳᠡ ᠨᠢᠷᠡᠬᠦ ᠡᠴᠡ ᠤᠷᠢᠳᠠ
buriyad-nar-un ende nirekü-eče urida:
35
ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠭᠠᠵᠠᠷ ᠲᠤ ᠨᠢᠲᠤᠭᠴᠢᠵᠤ ᠰᠠᠭᠤᠬᠤ ᠭᠡᠵᠦ ᠢᠯᠳᠡᠨ ᠰᠠᠶᠢᠨ ᠭᠠᠵᠠᠷ ᠨᠤᠳ ᠢ ᠦᠵᠡᠵᠦ
barγujin-u γajar-tu nituγčiju saγuqu gejü ilden sayin γajar-nud-i üjejü:
36
ᠬᠠᠮᠢᠭ ᠠ ᠠᠴᠠ ᠴᠤ ᠦᠯᠦ ᠲᠠᠨᠢᠭᠳᠠᠬᠤ ᠷᠣᠰ ᠤᠳ ᠨᠢᠷᠢᠭᠰᠡᠨ ᠢ ᠬᠠᠮᠨᠢᠭᠠᠨ ᠤᠯᠤᠰ ᠲᠡᠳᠡᠨᠡᠷ ᠢ ᠠᠯᠠᠬᠤ ᠪᠥᠭᠡᠳ
qamiγ-a-ača-ču ülü taniγdaqu ros-ud nirigsen-i / qamniγan ulus tedener-i alaqu böged:
37
ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠬᠡᠮᠡᠬᠦ ᠭᠣᠤᠯ ᠳᠤ ᠪᠣᠯᠤᠨ
barγujin kemekü γoul-du bolun:
38
ᠤᠷᠢᠳᠠ ᠵᠦᠭ ᠦᠨ ᠬᠠᠳᠠᠨ ᠳᠤ ᠬᠠᠱᠢᠭᠰᠠᠨ
urida jüg-ün qadan-du qašiγsan:
39
ᠡᠶᠢᠮᠦ ᠤᠴᠢᠷ ᠨᠤᠳ ᠠᠨᠤ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠤᠨ ᠵᠦᠭ ᠲᠦ ᠦᠵᠡᠭᠳᠡᠬᠦ ᠱᠠᠬᠤ ᠪᠣᠯᠤᠭᠰᠠᠨ
eyimü učir- / nud anu buriyad-nar-un jüg-tü üjegdekü šaqu boluγsan:
40
ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠨᠡᠭᠦᠳᠡᠯ ᠢᠶᠡᠷ ᠶᠠᠪᠤᠬᠤ ᠨᠢᠳᠡᠭᠡᠳᠦ ᠪᠷᠢᠸᠢᠲᠢᠯᠰᠲᠤ ᠠ ᠳᠤ ᠢᠯᠢᠷᠬᠡᠢ ᠪᠤᠢ
buriyad-nar negüdel-iyer yabuqu nidegedü brivitilstu-a- / du ilirkei bui:
41
ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠠᠨᠤ ᠬᠠᠮᠨᠢᠭᠠᠨ ᠤᠯᠤᠰ ᠠᠴᠠ ᠬᠠᠰᠢᠯᠲᠠ ᠦᠵᠡᠵᠦ ᠪᠠᠶᠢᠬᠤᠢ ᠳᠠᠭᠠᠨ ᠮᠣᠩᠭᠤᠯ ᠤᠨ ᠣᠷᠤᠨ ᠳᠤ ᠣᠴᠢᠬᠤᠢ ᠶᠢ ᠬᠦᠰᠡᠵᠦ ᠨᠣᠮᠤ ᠪᠠ
buriyad-nar anu qamniγan ulus-ača qasilta üjejü bayiqui-daγan mongγul-un orun-du očiqui-yi / küsejü nomu ba:
42
ᠰᠣᠮᠤ ᠪᠣᠯᠤᠨ ᠲᠡᠷᠡ ᠦᠶ ᠡ ᠶᠢᠨ ᠪᠤᠤ ᠲᠦᠬᠡᠭᠦᠷᠢᠭᠰᠡᠨ ᠪᠤᠢ
somu bolun tere üy-e-yin buu tükegürigsen bui:
43
ᠡᠨᠡ ᠬᠦ ᠰᠠᠨᠠᠭᠠᠴᠢᠯᠠᠯᠭ ᠠ ᠶᠢ ᠳᠡᠭᠦᠷᠭᠡᠬᠦ ᠡᠴᠡ ᠤᠷᠢᠳᠠ ᠰᠡᠯᠢᠩᠭᠡ ᠶᠢᠨ ᠸᠣᠶᠡᠸᠣᠳ ᠲᠤ ᠬᠠᠮᠨᠢᠭᠠᠨ ᠤᠯᠤᠰ ᠢ ᠭᠣᠮᠤᠳᠤᠬᠤᠢ ᠶᠢ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠢ ᠨᠢᠭᠡ ᠬᠡᠯᠡᠮᠡᠷᠴᠢ ᠲᠡᠢ ᠬᠡᠯᠡᠮᠡᠷᠴᠢ ᠶᠢ ᠡᠷᠬᠦᠦ ᠶᠢᠨ ᠲᠤᠤᠷ ᠠ ᠠᠴᠠ ᠠᠪᠠᠭᠰᠠᠨ
ene-kü sanaγačilalγ-a-yi degürgekü-eče urida / selingge-yin voyevod-tu qamniγan ulus-i γomuduqui-yi 2 buriyad-i nige kelemerči-tei (kelemerči-yi erküü-yin tuur-a-ača / abaγsan):
44
ᠢᠯᠭᠡᠭᠰᠡᠨ ᠲᠤᠯᠠ ᠲᠡᠨᠳᠡᠬᠢ ᠶᠢᠨ ᠵᠦᠭ ᠡᠴᠡ ᠲᠡᠷᠡ ᠴᠠᠭ ᠤᠨ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠠᠬᠠᠯᠠᠭᠴᠢ ᠶᠢ ᠲᠤᠰᠢᠶᠠᠯ ᠠᠴᠠ ᠨᠢ ᠬᠣᠷᠢᠭᠠᠳ ᠡᠷᠬᠦᠦ ᠶᠢᠨ ᠲᠤᠤᠷ᠎ᠠ ᠢᠯᠭᠡᠭᠰᠡᠨ
ilgegsen tula tendeki-yin jüg-eče tere čaγ-un barγujin-u aqalaγči-yi tusiyal-ača ni qoriγad erküü-yin / tuur-a ilgegsen:
45
ᠵᠠᠷᠢᠮ ᠬᠠᠰᠠᠭ ᠤᠳ ᠢ ᠬᠠᠤᠯᠢ ᠶᠢᠨ ᠰᠦᠳ ᠲᠦ ᠥᠭᠲᠦᠭᠰᠡᠨ ᠪᠠᠶᠢᠨᠠᠮ
jarim qasaγ-ud-i qauli-yin süd-tü ögtügsen bayinam:
46
ᠤᠷᠲᠤ ᠬᠣᠷᠢᠶ᠎ᠠ ᠬᠡᠮᠡᠬᠦ ᠬᠠᠰᠢᠶ ᠠ ᠶᠢ ᠡᠪᠳᠡᠭᠦᠯᠭᠡᠳ
urtu qoriy-a kemekü qasiy-a-yi ebdegülged:
47
ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠠᠨᠤ ᠸᠣᠶᠡᠸᠣᠳ ᠤᠨ ᠨᠣᠶᠠᠨ ᠲᠠᠢ ᠱᠢᠢᠳᠬᠡᠪᠦᠷᠢ ᠵᠣᠬᠢᠶᠣᠭᠰᠠᠨ ᠲᠤᠯᠠ ᠮᠣᠩᠭᠤᠯ ᠤᠨ ᠣᠷᠤᠨ ᠳᠤ ᠣᠷᠤᠬᠤ ᠭᠡᠭᠰᠡᠨ ᠰᠠᠨᠠᠭᠠᠴᠢᠯᠠᠯᠭ ᠠ ᠶᠢ ᠵᠣᠭᠰᠤᠭᠰᠠᠨ
/ buriyad-nar anu: voyevod-un noyan-tai šiidkebüri jokiyoγsan tula mongγul-un orun-du oruqu gegsen sanaγačilalγ-a-yi / joγsuγsan:
48
ᠲᠡᠭᠦᠨᠡᠴᠡ ᠬᠣᠶᠢᠨᠠ ᠦᠨᠢ ᠴᠠᠭ ᠤᠳ ᠢ ᠥᠩᠭᠦᠷᠦᠭᠰᠡᠨ ᠦ ᠡᠴᠦᠰ
tegüneče qoyina üni čaγ-ud-i önggürügsen-ü ečüs:
49
ᠭᠠᠯᠠᠪᠨᠤᠢ ᠲᠠᠶᠢᠱᠠ ᠡᠩᠬᠢᠷ ᠠᠩᠳᠠᠷᠢ ᠶᠢᠨ ᠦᠶ ᠡ ᠳᠦ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠪᠣᠯᠤᠨ ᠬᠠᠮᠨᠢᠭᠠᠨ ᠲᠠᠢ ᠭᠠᠵᠠᠷ ᠤᠨ ᠡᠳᠡᠯᠪᠡᠷᠢ  ᠶᠢ ᠦᠯᠦ ᠬᠤᠪᠢᠶᠠᠬᠤ ᠪᠥᠭᠡᠳ
γalabnui tayiša cengkir angdari-yin üy-e-dü buriyad- / nar bolun qamniγan-tai γajar-un edelberi -yi ülü qubiyaqu böged:
50
ᠬᠡᠨ ᠦ ᠴᠦ ᠭᠠᠵᠠᠷ ᠲᠤ ᠨᠡᠭᠦᠳᠡᠯ ᠢᠶᠡᠷ ᠶᠠᠪᠤᠬᠤᠢ ᠶᠢ ᠵᠥᠪᠯᠡᠵᠦ ᠡᠪ ᠦᠨ ᠫᠣᠳᠫᠢᠰᠬᠡ ᠬᠢᠭᠰᠡᠨ ᠢ ᠣᠨ ᠳᠤ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠳᠣᠭᠣᠳᠤ ᠵᠡᠮᠰᠬᠡ ᠰᠦᠳ ᠭᠡᠷᠴᠢᠯᠡᠭᠰᠡᠨ ᠪᠤᠢ
ken-ü-čü γajar-tu negüdel-iyer yabuqui-yi / jöblejü eb-ün podpiske kigsen-i 1802 on-du barγujin-u doγodu jemske süd gerčilegsen bui:
51
ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠳᠤ ᠬᠠᠮᠨᠢᠭᠠᠨ ᠠᠴᠠ ᠤᠷᠢᠳᠠ ᠠᠪᠤ ᠬᠣᠷᠴᠢᠨ ᠬᠡᠮᠡᠬᠦ ᠴᠣᠯᠤ ᠲᠠᠢ ᠮᠣᠩᠭᠤᠯ ᠨᠤᠳ ᠰᠠᠭᠤᠭᠰᠠᠨ
(55 стр.) barγujin-du qamniγan-ača urida: abu qorčin kemekü čolu-tai mongγul-nud saγuγsan:
52
ᠡᠳᠡ ᠨᠡᠷ ᠠᠨᠤ ᠡᠨᠡ ᠣᠷᠤᠨ ᠢ ᠨᠢᠭᠡᠨ ᠴᠠᠭ ᠲᠤ ᠷᠣᠰ ᠢᠶᠠᠷ ᠡᠵᠡᠯᠡᠭᠳᠡᠮᠦᠢ ᠬᠡᠮᠡᠨ ᠳᠣᠲᠤᠷ ᠬᠢᠲᠠᠳ ᠤᠨ ᠣᠷᠤᠨ᠎ᠠ ᠣᠷᠤᠭᠰᠠᠨ
ede-ner anu ene orun-i / nigen čaγ-tu ros-iyar ejelegdemüi kemen dotur kitad-un orun-a oruγsan:
53
ᠡᠳᠦᠭᠡ ᠴᠤ ᠲᠡᠷᠡ ᠣᠷᠤᠨ ᠵᠣᠨᠤ ᠬᠣᠷᠴᠢᠳ ᠤᠨ ᠬᠣᠰᠢᠭᠤ ᠨᠡᠷ ᠡ ᠲᠡᠢ ᠪᠤᠢ
edüge-ču tere orun jonu qorčid-un / 20 qosiγu ner-e-tei bui:
54
ᠮᠥᠨ ᠣᠷᠤᠨ ᠳᠤ ᠲᠠᠯᠬ ᠠ ᠤ ᠲᠠᠷᠢᠯᠭ᠎ᠠ ᠶᠡᠬᠡ ᠬᠢᠵᠦ ᠪᠠᠶᠢᠳᠠᠭ ᠭᠡᠵᠢ ᠬᠡᠯᠡᠳᠡᠭ
mön orun-du talq-a-u tarilγ-a yeke kijü bayidaγ geji kelcedeg:
55
ᠲᠡᠳᠡᠨᠡᠷ ᠦᠨ ᠳᠤᠷᠠᠰᠬᠠᠯ ᠡᠩᠳᠡᠬᠢ ᠶᠢᠨ ᠨᠢᠲᠤᠭ ᠲᠤ ᠣᠷᠬᠢᠭᠳᠠᠭᠰᠠᠨ ᠦᠭᠡᠢ
tedener-ün durasqal / engdeki-yin nituγ-tu orkiγdaγsan ügei:
56
ᠶᠠᠭᠤ ᠪᠤᠢ ᠭᠡᠬᠦᠳᠦ ᠨᠡᠭᠦᠳᠡᠯ ᠦᠨ ᠢᠰᠢᠭᠡᠢ ᠭᠡᠷ ᠨᠦᠳ ᠢᠶᠡᠷ ᠰᠠᠭᠤᠭᠠᠳ ᠮᠥᠷ ᠦᠭᠡᠢ ᠪᠡᠷ ᠣᠴᠢᠭᠰᠠᠨ ᠤᠴᠢᠷ ᠲᠠᠢ
yaγu bui geküdü negüdel-ün isigei ger-nüd-iyer saγuγad mör ügei / ber očiγsan učir-tai:
57
ᠲᠡᠷᠡ ᠴᠠᠭ ᠤᠨ ᠬᠠᠭᠤᠴᠢᠨ ᠵᠢᠯᠭ᠎ᠠ ᠬᠠᠳᠠ ᠠᠴᠠ ᠤᠷᠤᠰᠤᠭᠰᠠᠨ ᠭᠣᠷᠢᠬᠣᠳ ᠤᠨ ᠤᠰᠤ ᠶᠢ ᠭᠠᠷᠭᠠᠵᠤ ᠪᠠᠶᠢᠭᠰᠠᠨ ᠴᠤᠪᠠᠭ
tere čaγ-un qaγučin jilγ-a qada-ača urusuγsan γoriqod-un usu-yi γarγaju bayiγsan / čubaγ:
58
ᠨᠢᠭᠡᠨ ᠴᠠᠭ ᠲᠤ ᠡᠳᠡᠯᠪᠡᠷᠢᠯᠡᠵᠦ ᠪᠠᠶᠢᠭᠰᠠᠨ ᠲᠠᠯᠬ ᠠ ᠤ ᠭᠠᠵᠠᠷ ᠨᠤᠳ ᠪᠣᠯᠤᠨ
nigen čaγ-tu edelberilejü bayiγsan talq-a-u γajar-nud bolun:
59
ᠭᠠᠵᠠᠷ ᠠᠴᠠ ᠣᠯᠳᠤᠭᠰᠠᠨ ᠱᠢᠷᠢᠮᠡᠨ ᠬᠠᠳᠠᠭᠤᠷ ᠰᠣᠮᠤ ᠵᠡᠪᠡ ᠲᠡᠷᠢᠭᠦᠲᠡᠨ ᠢ ᠠᠪᠤ ᠬᠣᠷᠴᠢᠨ ᠤᠯᠤᠰ ᠤᠨ ᠭᠡᠵᠢ ᠬᠡᠯᠡᠳᠡᠭ
γajar-ača olduγsan širimen qadaγur somu jebe / terigüten-i abu qorčin ulus-un geji kelcedeg:
60
ᠣᠨ ᠳᠤ ᠬᠠᠳᠠᠶᠢᠨ ᠬᠠᠶᠠᠭ ᠠ ᠤ ᠲᠠᠯᠠ ᠠᠴᠠ ᠵᠡᠳ ᠪᠥᠭᠡᠳ
1861 on-du qadayin qayaγ-a-u tala-ača jed böged:
61
ᠠᠯᠲᠠᠯᠠᠭᠰᠠᠨ ᠬᠢᠲᠠᠳ ᠪᠢᠴᠢᠭ ᠲᠡᠢ ᠨᠢᠭᠡᠨ ᠪᠤᠷᠬᠠᠨ ᠣᠯᠳᠤᠭᠰᠠᠨ ᠢ ᠡᠳᠦᠭᠡᠬᠢ ᠶᠢᠨ ᠭᠠᠯᠠᠪᠨᠤᠢ ᠲᠠᠶᠢᠱᠠ ᠡᠳᠦᠪ ᠵᠢᠪ ᠰᠠᠬᠠᠷᠣᠪ ᠤᠨ ᠪᠡᠷ ᠣᠨ ᠳᠤ ᠥᠪᠡᠷ ᠦᠨ ᠳᠡᠭᠦᠦ ᠭᠠᠯᠠᠪᠠᠨᠤᠢ ᠲᠠᠶᠢᠱᠢ᠎ᠠ ᠡᠷᠢᠩᠵᠢᠪ ᠰᠠᠬᠠᠷᠤᠪ ᠤᠨ ᠲᠠᠢ ᠤᠷᠢᠶᠠᠯ ᠢᠶᠠᠷ ᠨᠢᠰᠯᠡᠯ ᠬᠣᠲᠤᠨ ᠰᠠᠨᠬᠲᠠᠫᠢᠲᠢᠷᠪᠦᠷᠭᠡ ᠣᠴᠢᠬᠤᠢ ᠳᠤᠷ ᠲᠡᠷᠡ ᠴᠠᠭ᠎ᠠ ᠡᠵᠡᠨ ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠲᠠᠢ ᠤᠴᠢᠷᠠᠭᠰᠠᠨ
altalaγsan / kitad bičig-tei nigen burqan olduγsan-i edügeki-yin γalabnui tayiša cedüb jib saqarob-un ber 1876 on-du öber-ün / degüü γalabanui tayiši-a ceringjib saqarub-un-tai uriyal-iyar nislel qotun sanktapitirbürge očiqui-dur tere čaγ-a ejen / qaγan-tai učiraγsan:
62
ᠢᠯᠭᠡᠭᠰᠡᠨ ᠪᠤᠷᠬᠠᠨ ᠢ ᠶᠡᠬᠡ ᠰᠤᠷᠤᠭᠤᠯᠢ ᠶᠢᠨ ᠤᠯᠤᠰ ᠦᠵᠡᠵᠦ ᠬᠢᠲᠠᠳ ᠤᠨ ᠫᠦᠰ ᠬᠡᠮᠡᠬᠦ ᠡᠷᠳᠡᠨᠢ ᠨᠡᠷᠡᠶᠢᠳᠡᠪᠡᠢ
ilgegsen burqan-i yeke suruγuli-yin ulus üjejü kitad-un püs kemekü erdeni nereyidebei:
63
ᠲᠡᠷᠡ ᠪᠤᠷᠬᠠᠨ ᠢ ᠣᠨ ᠳᠤ ᠰᠠᠨᠬᠲᠠᠫᠢᠲᠢᠷᠪᠦᠷᠭᠡ ᠶᠢᠨ ᠦᠵᠡᠰᠬᠦᠯᠡᠩ ᠦᠨ ᠣᠪᠰᠢᠰᠲᠠᠤ ᠠ ᠳᠤ ᠣᠷᠬᠢᠵᠤ ᠨᠢᠷᠢᠭᠰᠡᠨ
tere / burqan-i 1876 on-du sanktapitirbürge-yin üjesküleng-ün obsistau-a-du orkiju nirigsen:
64
ᠮᠥᠨ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠳᠤ ᠣᠨ ᠳᠤ ᠲᠠᠯᠠ ᠠᠴᠠ ᠨᠢᠭᠡᠨ ᠵᠡᠳ ᠲᠣᠯᠢ ᠣᠯᠳᠤᠭᠰᠠᠨ ᠨᠢᠭᠤᠷ ᠲᠠᠯᠠ ᠳᠤ ᠢ ᠲᠣᠭᠣᠷᠢᠤ ᠱᠢᠪᠤᠭᠤᠨ ᠵᠢᠷᠤᠭ ᠲᠠᠢ
mön barγujin-du 1840 on / du tala-ača nigen jed toli olduγsan niγur tala-du-i toγoriu šibuγun jiruγ-tai:
65
ᠨᠥᠭᠦᠭᠡ ᠲᠠᠯᠠ ᠳᠤ ᠢ ᠤᠷᠭᠤᠵᠤ ᠪᠠᠶᠢᠭᠰᠠᠨ ᠲᠠᠯᠬ ᠠ ᠤ ᠲᠣᠯᠤᠭᠠᠢ ᠬᠣᠣᠯᠤᠰ ᠵᠢᠷᠤᠭ ᠲᠠᠢ
nögüge tala-du-i urγuju bayiγsan / talq-a-u toluγai qoolus jiruγ-tai:
66
ᠲᠡᠷᠡ ᠲᠣᠯᠢ ᠣᠨ ᠳᠤ ᠭᠠᠯᠠᠪᠨᠤᠢ ᠲᠠᠶᠢᠱᠠ ᠬᠠᠮᠠᠨᠢ ᠶᠢᠨ ᠪᠡᠷ ᠰᠠᠨᠬᠲᠠᠫᠢᠲᠢᠷᠪᠦᠷᠭᠡ ᠡᠴᠡ ᠨᠢᠷᠢᠭᠰᠡᠨ ᠴᠢᠨᠣᠪᠨᠢᠭ ᠬᠠᠷᠠᠨ ᠸᠠᠷᠠᠭᠲᠤ ᠳᠤ ᠥᠭᠭᠦᠭᠰᠡᠨ ᠢ ᠶᠠᠮᠪᠠᠷ ᠴᠤ ᠬᠦᠮᠦᠨ ᠢᠶᠡᠷ ᠲᠠᠨᠢᠭᠳᠠᠭᠰᠠᠨ ᠪᠣᠯᠪᠤᠤ
tere toli 1844 on-du γalabnui tayiša qamani-yin ber sanktapitirbürge-eče nirigsen / činobniγ karan varagtu-du öggügsen-i yambar-ču kümün-iyer taniγdaγsan bolbuu:
67
ᠶᠠᠫᠣᠨ ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠤ ᠴᠡᠷᠢᠭ ᠦᠨ ᠲᠤᠭ ᠬᠡᠮᠡᠭᠳᠡᠪᠡ ᠭᠡᠳᠡᠭ ᠤᠷᠢᠳᠠᠶᠢᠨ ᠦᠯᠢᠭᠡᠷ ᠲᠦᠬᠡ ᠪᠡᠷ ᠴᠢᠩᠭᠢᠰ ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠠᠨᠤ ᠡᠩᠳᠡᠬᠢ ᠶᠢᠨ ᠣᠷᠤᠨ᠎ᠠ ᠵᠠᠯᠠᠷᠠᠭᠰᠠᠨ ᠭᠡᠳᠡᠭ
yapon qaγan-u čerig-ün tuγ kemegdebe gedeg / (56 стр.) uridayin üliger tüke-ber činggis qaγan anu engdeki-yin orun-a jalaraγsan gedeg:
68
ᠡᠷᠲᠡ ᠤᠷᠢᠳᠠ ᠴᠠᠭ ᠲᠤ ᠡᠳᠦᠭᠡᠬᠢ ᠶᠢᠨ ᠪᠠᠶᠢᠭᠤᠯ ᠳᠠᠯᠠᠢ ᠪᠠᠶᠢᠭᠰᠠᠨ ᠦᠭᠡᠢ
erte urida čaγ-tu edügeki-yin bayiγul / dalai bayiγsan ügei:
69
ᠡᠭᠦᠨ ᠦ ᠪᠠᠶᠢᠷᠠᠨ᠎ᠠ ᠭᠠᠵᠠᠷ ᠪᠣᠯᠤᠨ
egün-ü bayiran-a γajar bolun:
70
ᠬᠠᠳᠠ ᠪᠠᠶᠢᠭᠰᠠᠨ ᠡᠨᠡ ᠬᠠᠳᠠ ᠠᠴᠠ ᠭᠠᠯ ᠭᠠᠷᠴᠤ ᠪᠠᠶᠢᠳᠠᠭ ᠪᠡᠯᠡᠢ ᠭᠡᠯᠡᠳᠡᠭ
qada bayiγsan: ene qada-ača γal γarču bayidaγ belei gelcedeg:
71
ᠪᠠᠢ ᠭᠠᠯ ᠬᠡᠮᠡᠬᠦ ᠦᠭᠡ ᠶᠢ ᠪᠠᠶᠢᠭᠠᠯ ᠪᠣᠯᠭᠠᠵᠢ ᠬᠡᠯᠡᠭᠰᠡᠨ ᠪᠣᠯᠪᠤᠤ
bai γal kemekü / üge-yi bayiγal bolγaji kelcegsen bolbuu:
72
ᠡᠨᠡ ᠬᠠᠳᠠ ᠨᠢᠭᠡᠨ ᠴᠠᠭ ᠲᠤ ᠡᠪᠳᠡᠷᠬᠦᠢ ᠳᠦᠷ ᠭᠠᠵᠠᠷ ᠠᠴᠠ ᠤᠰᠤ ᠭᠠᠷᠴᠤ ᠪᠠᠶᠢᠭᠤᠯ ᠳᠠᠯᠠᠢ ᠪᠣᠯᠤᠭᠰᠠᠨ ᠢ ᠮᠥᠨ ᠣᠨ ᠳᠤ ᠪᠤᠳᠠᠳ ᠠ ᠶᠢᠨ ᠰᠠᠰᠢᠨ ᠤ ᠶᠡᠬᠡ ᠰᠤᠷᠭᠤᠯᠢ ᠶᠢᠨ ᠬᠠᠵᠠᠨ ᠦᠨᠢᠪᠡᠷᠰᠢᠲᠢᠳ ᠤᠨ ᠬᠠᠩᠳᠠᠳ ᠳᠣᠷᠵᠢ ᠪᠠᠩᠵᠠᠷ ᠤᠨ ᠪᠡᠷ ᠤᠷᠢᠳᠠᠶᠢᠨ ᠲᠠᠶᠢᠰᠢ᠎ᠠ ᠰᠠᠬᠠᠷ ᠬᠠᠮᠠᠨᠢ ᠶᠢᠨ ᠳᠤᠷ ᠬᠡᠯᠡᠭᠰᠡᠨ ᠢ ᠬᠢᠲᠠᠳ ᠪᠠ ᠮᠠᠩᠵᠤ ᠬᠡᠯᠡᠨ ᠦ ᠦᠯᠢᠭᠡᠷ ᠲᠤᠭᠤᠵᠢ ᠶᠢ ᠤᠮᠱᠢᠵᠤ ᠦᠵᠡᠪᠡᠰᠦ ᠨᠢᠭᠡ ᠮᠢᠩᠭᠠᠨ ᠭᠠᠷᠤᠨ ᠵᠢᠯ ᠦᠨ ᠴᠢᠨᠠᠳᠠ ᠬᠢᠲᠠᠳ ᠤᠨ ᠴᠡᠷᠢᠭ ᠠᠨᠤ ᠰᠡᠯᠢᠩᠭᠡ ᠭᠣᠤᠯ ᠢ ᠤᠷᠤᠭᠤᠳᠠᠵᠤ ᠲᠡᠭᠦᠨᠦ ᠠᠳᠠᠭ ᠢᠶᠠᠷ ᠠᠩᠭᠠᠷ ᠭᠣᠤᠯ ᠢ ᠭᠠᠲᠠᠯᠵᠤ ᠭᠠᠷᠤᠭᠰᠠᠨ ᠪᠤᠢ
ene qada nigen čaγ-tu ebderküi-dür γajar-ača usu γarču bayiγul dalai boluγsan-i mön / 1854 on-du budad-a-yin sasin-u yeke surγuli-yin kajan ünibersitid-un qangdad dorji bangjar-un ber uridayin tayisi-a saqar / qamani-yin-dur kelegsen-i kitad ba mangju kelen-ü üliger tuγuji-yi umšiju üjebesü nige mingγan γarun jil-ün činada / kitad-un čerig anu selingge γoul-i uruγudaju tegünü adaγ-iyar angγar γoul-i γatalju γaruγsan bui:
73
ᠡᠳᠦᠭᠡ ᠰᠡᠯᠢᠩᠭᠡ ᠭᠣᠤᠯ ᠠᠨᠤ ᠪᠠᠶᠢᠭᠤᠯ ᠳᠠᠯᠠᠢ ᠳᠤ ᠣᠷᠤᠵᠤ ᠪᠠᠶᠢᠳᠠᠭ
edüge selingge / γoul anu bayiγul dalai-du oruju bayidaγ:
74
ᠠᠩᠭᠠᠷ ᠭᠣᠤᠯ ᠪᠠᠶᠢᠭᠤᠯ ᠤᠨ ᠬᠣᠶᠠᠷ ᠡᠲᠡᠭᠡᠳ ᠢᠶᠡᠷ ᠤᠷᠤᠰᠬᠠᠯ ᠲᠠᠢ
angγar γoul bayiγul-un qoyar eteged-iyer urusqal-tai:
75
ᠲᠡᠭᠦᠨᠡᠴᠡ ᠪᠠᠩᠵᠠᠷᠣᠪ ᠤᠨ ᠪᠣᠳᠤᠮᠵᠢᠯᠠᠪᠠᠰᠤ ᠮᠢᠩᠭ᠎ᠠ ᠭᠠᠷᠤᠨ ᠵᠢᠯ ᠦᠨ ᠴᠢᠨᠠᠳᠠ ᠡᠳᠦᠭᠡᠬᠢ ᠶᠢᠨ ᠪᠠᠶᠢᠭᠤᠯ ᠳᠠᠯᠠᠢ ᠶᠢᠨ ᠰᠠᠭᠤᠷᠢᠨ᠎ᠠ ᠭᠠᠵᠠᠷ ᠪᠠᠶᠢᠬᠤ ᠢ ᠮᠠᠭᠠᠳ ᠲᠠᠢ ᠪᠤᠢ ᠭᠡᠨᠡᠮ
tegüneče bangjarob-un / bodumjilabasu mingγ-a γarun jil-ün činada edügeki-yin bayiγul dalai-yin saγurin-a γajar bayiqu-i maγad-tai bui genem:
76
ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠤᠨ ᠦᠭᠡ ᠲᠦᠬᠡ ᠠᠨᠤ ᠴᠢᠩᠭᠢᠰ ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠤ ᠲᠥᠷᠦᠭᠰᠡᠨ ᠨᠢᠲᠤᠭ ᠪᠠᠶᠢᠭᠤᠯ ᠤᠨ ᠡᠮᠦᠨ᠎ᠡ ᠣᠨᠣᠨ ᠪᠠ ᠬᠡᠷᠯᠡᠨ ᠬᠡᠮᠡᠬᠦ ᠭᠠᠵᠠᠷ ᠲᠤ ᠭᠡᠳᠡᠭ
/ buriyad-nar-un üge tüke anu činggis qaγan-u törügsen nituγ bayiγul-un emün-e onon ba kerlen kemekü γajar-tu / gedeg:
77
ᠡᠳᠦᠭᠡ ᠡᠷᠬᠦᠦ ᠪᠣᠯᠤᠨ ᠭᠦᠪᠢᠷᠨᠢ
edüge erküü bolun: gübirni:
78
ᠪᠠᠶᠢᠭᠠᠯ ᠤᠨ ᠪᠣᠯᠤᠨ ᠠᠮᠤᠷ ᠤᠨ ᠣᠪᠯᠠᠰᠲᠢ ᠳᠣᠲᠤᠷ᠎ᠠ ᠦᠩᠭᠡ ᠶᠢᠨ ᠴᠣᠯᠤ ᠶᠢᠨ ᠤᠯᠤᠰ ᠰᠠᠭᠤᠭᠰᠠᠨ ᠪᠠᠶᠢᠨᠠᠮ
bayiγal-un bolun amur-un oblasti dotur-a üngge-yin čolu-yin ulus saγuγsan / bayinam:
79
ᠡᠳᠡ ᠤᠯᠤᠰ ᠠᠨᠤ ᠡᠷᠬᠦᠦ ᠪᠣᠯᠤᠨ
ede ulus anu erküü bolun:
80
ᠪᠠᠶᠢᠭᠤᠯ ᠤᠨ ᠬᠣᠭᠣᠷᠤᠮᠳᠠ ᠪᠠᠷ ᠳᠠᠯᠠᠢ ᠲᠣᠭᠲᠤᠭᠰᠠᠨ ᠲᠤᠯᠠ ᠠᠬ᠎ᠠ ᠳᠡᠭᠦᠦ ᠨᠡᠷ ᠲᠤᠰ ᠪᠦᠷᠢ ᠲᠠᠰᠤᠷᠠᠭᠰᠠᠨ
bayiγul-un qoγorumda bar dalai toγtuγsan tula aq-a degüü-ner tus büri / tasuraγsan:
81
ᠠᠯᠠᠶᠢᠷ ᠤᠨ ᠪᠣᠯᠤᠨ ᠲᠦᠩᠬᠡᠨ ᠦ ᠪᠤᠳᠠᠳ ᠠ ᠠ ᠶᠢᠨ ᠰᠠᠱᠢᠨ ᠲᠠᠨ ᠠᠴᠠ ᠪᠤᠰᠤ ᠡᠷᠬᠦᠦ ᠶᠢᠨ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠲᠤ ᠮᠣᠩᠭᠤᠯ ᠨᠣᠮ ᠤᠳ ᠦᠭᠡᠢ ᠡᠳᠡ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠲᠤ ᠢᠯᠭᠠᠪᠤᠷᠢ ᠲᠠᠢ ᠪᠠᠶᠢᠬᠤ ᠤᠴᠢᠷ ᠢ ᠮᠣᠩᠭᠤᠯ ᠪᠠ ᠮᠠᠩᠵᠤ ᠶᠢᠨ ᠣᠷᠤᠨ ᠠᠴᠠ ᠭᠠᠷᠴᠤ ᠨᠢᠷᠢᠭᠡᠳ
(alayir-un bolun: tüngken-ü budad-a-a-yin sašin-tan-ača busu erküü-yin buriyad-nar-tu mongγul nom-ud / (57 стр.) ügei) ede buriyad-nar-tu ilγaburi-tai bayiqu učir-i mongγul ba mangju-yin orun-ača γarču niriged:
82
ᠷᠣᠰ ᠤᠨ ᠣᠷᠤᠨ᠎ᠠ ᠰᠠᠭᠤᠭᠴᠢᠳ ᠠᠴᠠ ᠡᠮᠦᠨ᠎ᠡ
ros-un / orun-a saγuγčid-ača emün-e:
83
ᠲᠡᠭᠦᠨᠡᠴᠡ ᠭᠠᠳᠠᠨ᠎ᠠ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠤᠷᠢᠳᠠ ᠪᠣᠯᠤᠨ
tegüneče γadan-a buriyad-nar urida bolun:
84
ᠡᠳᠦᠭᠡ ᠴᠦ ᠬᠠᠭᠤᠴᠢᠨ ᠤ ᠰᠠᠭᠤᠷᠢᠨ᠎ᠠ ᠰᠠᠭᠤᠭᠰᠠᠭᠠᠷ
edüge-čü qaγučin-u saγurin-a saγuγsaγar:
85
ᠮᠣᠩᠭᠤᠯ ᠨᠤᠳ ᠠᠨᠤ ᠦᠩᠭᠡ ᠪᠦᠷᠢ ᠶᠢᠨ ᠱᠢᠯᠲᠠᠭᠠᠨ ᠠᠴᠠ ᠥᠪᠡᠷ ᠦᠨ ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠤ ᠴᠣᠯᠤ ᠶᠢ ᠠᠯᠳᠠᠭᠰᠠᠨ ᠲᠤᠯᠠ ᠮᠠᠩᠵᠤ ᠶᠢᠨ ᠤᠯᠤᠰ ᠤᠨ ᠮᠡᠳᠡᠯ ᠳᠦᠷ ᠣᠷᠤᠭᠰᠠᠨ ᠪᠠᠶᠢᠨᠠᠮ
/ mongγul-nud anu üngge büri-yin šiltaγan-ača öber-ün qaγan-u čolu-yi aldaγsan tula mangju-yin ulus-un medel- / dür oruγsan bayinam:
86
ᠲᠡᠭᠦᠨᠦ ᠡᠴᠦᠰ ᠲᠦ ᠰᠢᠪᠢᠷ ᠲᠦ ᠷᠣᠰ ᠤᠨ ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠤ ᠴᠢᠷᠢᠭ ᠨᠢᠷᠢᠭᠰᠡᠨ ᠪᠤᠢ
tegünü ečüs-tü sibir-tü ros-un qaγan-u čirig nirigsen bui:
87
ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠲᠡᠳᠡᠨ ᠳᠦᠷ ᠰᠦᠭᠦᠳᠦᠵᠦ ᠠᠪᠤ ᠬᠣᠷᠴᠢ ᠨᠠᠷ ᠯᠤᠭ᠎ᠠ ᠠᠳᠠᠯᠢ ᠳᠣᠲᠤᠷ ᠬᠢᠲᠠᠳ ᠣᠷᠤᠨ᠎ᠠ ᠦᠯᠦ ᠶᠠᠪᠤᠨ
buriyad-nar teden-dür sügüdüjü / abu qorči-nar luγ-a adali dotur kitad orun-a ülü yabun:
88
ᠥᠪᠡᠷ ᠨᠦᠳ ᠦᠨ ᠪᠠᠶᠢᠳᠠᠯ ᠤᠨ ᠲᠤᠬᠠᠢ ᠪᠣᠯᠤᠨ
öber-nüd-ün bayidal-un tuqai bolun:
89
ᠱᠠᠰᠢᠨ ᠤᠨ ᠲᠤᠰ ᠲᠤ ᠷᠣᠰ ᠤᠨ ᠵᠦᠭ ᠡᠴᠡ ᠬᠠᠰᠢᠯᠲᠠ ᠦᠯᠦ ᠦᠵᠡᠮᠦᠢ ᠬᠡᠮᠡᠵᠦ ᠷᠣᠰ ᠤᠨ ᠴᠠᠭᠠᠨ ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠤ ᠮᠡᠳᠡᠯ ᠳᠦᠷ ᠣᠷᠤᠭᠰᠠᠨ ᠪᠤᠢ
šasin-un / tus-tu ros-un jüg-eče qasilta ülü üjemüi kemejü ros-un čaγan qaγan-u medel-dür oruγsan bui:
90
ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠥᠪᠡᠷ᠎ᠡ ᠮᠣᠩᠭᠤᠯ ᠤᠨ ᠵᠦᠩᠭᠠᠷᠢ ᠣᠯᠢᠳ ᠤᠨ ᠣᠪᠤᠭ ᠲᠠᠢ ᠪᠤᠢ ᠭᠡᠳᠡᠭ
barγujin-u / buriyad-nar öber-e mongγul-un jünggari olid-un obuγ-tai bui gedeg:
91
ᠵᠦᠨ ᠬᠠᠷᠢ ᠮᠣᠩᠭᠤᠯ ᠠᠴᠠ ᠭᠠᠷᠠᠵᠤ ᠨᠢᠷᠢᠭᠰᠡᠨ ᠶᠤ ᠤᠯᠤᠰ ᠬᠡᠯᠴᠡᠳᠡᠭ
jün kari mongγul-ača γaraju nirigsen / 6 yu 7 ulus kelčedeg:
92
ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠨᠢᠲᠤᠭ ᠲᠤ ᠡᠩᠳᠡᠬᠢ ᠤᠯᠤᠰ ᠯᠤᠭ᠎ᠠ ᠬᠠᠮᠲᠤ ᠰᠠᠭᠤᠷᠢᠯᠠᠭᠰᠠᠨ
barγujin nituγ-tu engdeki ulus luγ-a qamtu saγurilaγsan:
93
ᠲᠡᠳᠡᠨ ᠦ ᠣᠪᠤᠭ ᠤᠳ ᠮᠣᠩᠭᠤᠯ ᠣᠯᠢᠳ
teden-ü obuγ-ud / mongγul olid:
94
ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠳᠠᠯᠠᠢ ᠶᠢᠨ ᠴᠢᠨᠠᠳᠤᠬᠢ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠢᠭᠡᠨ ᠬᠠᠮᠲᠤ ᠢᠬᠢᠷᠢᠳ
barγujin buriyad: dalai-yin činaduki buriyad nigen qamtu ikirid:
95
ᠪᠤᠯᠠᠭᠠᠳ ᠪᠦᠷᠦᠳ ᠭᠠᠯᠵᠤᠳ ᠡᠶᠢᠮᠦ ᠪᠤᠢ
bulaγad: bürüd: γaljud eyimü / bui:
96
ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠴᠢᠩᠭᠢᠰ ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠤ ᠴᠡᠷᠢᠭ ᠦᠨ ᠶᠠᠪᠤᠳᠠᠯ ᠢ ᠳᠠᠭᠠᠵᠤ ᠵᠢᠯ ᠦᠨ ᠴᠢᠨᠠᠳᠤ ᠥᠩᠭᠡ ᠪᠦᠷᠢ ᠶᠢᠨ ᠠᠩ ᠤᠳ ᠤᠨ ᠠᠪᠤ ᠵᠢᠯ ᠦᠨ ᠡᠴᠦᠰ ᠲᠦ ᠬᠢᠳᠡᠭ ᠠᠭᠰᠠᠨ ᠪᠠᠶᠢᠨᠠᠮ
barγujin-u buriyad-nar činggis qaγan-u čerig-ün yabudal-i daγaju 80 jil-ün činadu öngge büri-yin ang- / ud-un abu 3 jil-ün ečüs-tü kideg aγsan bayinam:
97
ᠡᠨᠡ ᠬᠦ ᠠᠪᠤᠨ ᠳᠤ ᠨᠣᠮᠤ ᠰᠣᠮᠤ ᠪᠠᠷᠢᠵᠤ ᠴᠢᠳᠠᠬᠤ ᠤᠯᠤᠰ ᠣᠲᠤᠭ ᠪᠦᠷᠢ ᠡᠴᠡ ᠶᠠᠪᠤᠳᠠᠭ ᠪᠡᠯᠡᠢ
ene-kü abun-du nomu somu bariju čidaqu ulus otuγ / büri-eče yabudaγ belei:
98
ᠨᠢᠭᠡ ᠡᠶᠢᠮᠦ ᠠᠪᠤ ᠬᠢᠬᠦᠢ ᠳᠦᠷ ᠮᠠᠱᠢ ᠣᠯᠠᠨ ᠥᠩᠭᠡ ᠶᠢᠨ ᠵᠦᠶᠢᠯ ᠦᠨ ᠠᠩ ᠤᠳ ᠢ ᠠᠯᠠᠭᠰᠠᠨ ᠪᠠᠶᠢᠨᠠᠮ
nige eyimü abu kiküi-dür maši olan öngge-yin jüyil-ün ang-ud-i alaγsan bayinam:
99
ᠡᠳᠦᠭᠡ ᠴᠦ ᠬᠠᠭᠤᠴᠢᠨ ᠭᠤᠷᠢᠮ ᠤᠳ ᠬᠣᠲᠤᠨ ᠵᠠᠭᠤᠷ ᠠ ᠶᠢᠨ ᠬᠦᠳᠦᠯᠮᠦᠷᠢ ᠶᠡᠬᠡ ᠪᠣᠯᠤᠭᠰᠠᠨ ᠲᠤᠯᠠ ᠣᠷᠬᠢᠭᠳᠠᠬᠤ ᠪᠣᠯᠪᠠ
edüge- / (58 стр.) čü qaγučin γurim-ud qotun jaγur-a-yin küdülmüri yeke boluγsan tula orkiγdaqu bolba:
100
ᠲᠢᠢᠬᠦ ᠪᠣᠯᠪᠠᠴᠤ ᠵᠠᠷᠢᠮ ᠤᠳ ᠢᠨᠤ ᠬᠠᠭᠤᠴᠢᠨ ᠭᠤᠷᠢᠮ ᠤᠳ ᠢ ᠣᠷᠬᠢᠬᠤ ᠦᠭᠡᠢ ᠰᠠᠨᠠᠭ ᠠ ᠲᠠᠢ ᠪᠠᠶᠢᠳᠠᠭ
tiikü bolbaču jarim-ud inu / qaγučin γurim-ud-i orkiqu ügei sanaγ-a-tai bayidaγ:
101
ᠡᠷᠲᠡ ᠴᠠᠭ ᠲᠤ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠳᠤ ᠲᠤᠤᠷ᠎ᠠ ᠪᠠᠶᠢᠭᠰᠠᠨ ᠭᠡᠳᠡᠭ
erte čaγ-tu barγujin-du tuur-a bayiγsan gedeg:
102
ᠬᠣᠷᠢ ᠶᠢᠨ ᠮᠡᠳᠡᠯ ᠦᠨ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠣᠭᠷᠤᠭ ᠲᠤ ᠮᠡᠳᠡᠯ ᠲᠡᠢ ᠪᠠᠶᠢᠭᠰᠠᠨ ᠭᠡᠳᠡᠭ
qori-yin medel-ün buriyad-nar barγujin ogrug-tu medel-tei bayiγsan gedeg:
103
ᠠᠩᠬᠠᠨ ᠴᠠᠭ ᠲᠤ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠲᠤ ᠴᠡᠴᠡᠭ ᠦᠨ ᠲᠠᠷᠢᠯᠭ᠎ᠠ ᠠᠨᠤ ᠣᠨ ᠳᠤ ᠭᠤᠷᠢᠮᠱᠢᠭᠰᠠᠨ
/ angqan čaγ-tu barγujin-u buriyad-nar-tu čečeg-ün tarilγ-a anu 1770 on-du γurimšigsan:
104
ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠠᠨᠤ ᠪᠠᠭ᠎ᠠ ᠨᠠᠰᠤ ᠨᠠᠷ ᠲᠤ ᠲᠠᠷᠢᠯᠭ᠎ᠠ ᠬᠢᠬᠦᠢ ᠶᠢ ᠦᠯᠦ ᠬᠦᠰᠡᠳᠡᠭ ᠲᠤᠯᠠ
buriyad-nar anu / baγ-a nasu-nar-tu tarilγ-a kiküi-yi ülü küsedeg tula:
105
ᠲᠢᠢᠮᠦ ᠤᠴᠢᠷ ᠠᠴᠠ ᠭᠠᠯᠠᠪᠨᠤᠢ ᠲᠠᠶᠢᠱᠠ ᠪᠣᠰᠬᠣᠨ ᠠᠩᠳᠠᠷᠢ ᠶᠢᠨ ᠪᠤᠰᠤᠳ ᠢ ᠪᠢᠰᠢᠷᠡᠭᠦᠯᠬᠦᠢ ᠶᠢᠨ ᠲᠤᠰ ᠥᠪᠡᠷ ᠦᠨ ᠬᠥᠪᠦᠭᠦᠨ ᠳᠦ ᠲᠠᠷᠢᠯᠭ᠎ᠠ ᠬᠢᠯᠭᠡᠭᠰᠡᠨ ᠢ ᠮᠠᠱᠢ ᠰᠠᠶᠢᠨ ᠢᠶᠠᠷ ᠪᠦᠲᠡᠭᠰᠡᠨ ᠳᠦ ᠲᠡᠭᠦᠨᠡᠴᠡ ᠬᠣᠶᠢᠰᠢ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠭᠤᠷᠢᠮᠰᠢᠭᠰᠠᠨ ᠪᠤᠢ
tiimü učir-ača γalabnui tayiša boskon angdari-yin / busud-i bisiregülküi-yin tus öber-ün köbügün-dü tarilγ-a kilgegsen-i maši sayin-iyar bütegsen-dü tegüneče qoyisi / buriyad-nar γurimsiγsan bui:
106
ᠣᠨ ᠳᠤ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠬᠣᠷᠢ ᠶᠢᠨ ᠮᠡᠳᠡᠯ ᠳᠣᠲᠤᠷ ᠠᠴᠠ ᠮᠣᠩᠭᠤᠯ ᠤᠨ ᠨᠣᠮ ᠮᠡᠳᠡᠬᠦ ᠤᠯᠤᠰ ᠢ ᠠᠴᠠᠷᠠᠵᠤ ᠪᠠᠭᠰᠢ ᠨᠠᠷ ᠪᠠᠷᠢᠭᠠᠳ
/ 1800 on-du barγujin-u buriyad-nar qori-yin medel dotur-ača mongγul-un nom medekü ulus-i ačaraju baγsi- / nar bariγad:
107
ᠡᠳᠦᠭᠡᠬᠢ ᠶᠢᠨ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠠᠶᠢᠮᠠᠭ ᠲᠤ ᠡᠷᠳᠡᠮ ᠰᠤᠷᠭᠠᠭᠰᠠᠨ
edügeki-yin barγujin-u buriyad-nar ayimaγ-tu erdem surγaγsan:
108
ᠣᠨ ᠳᠤ ᠭᠠᠯᠠᠪᠨᠤᠢ ᠲᠠᠶᠢᠰᠠ ᠴᠠᠬᠠᠷ ᠠᠨᠳᠠᠷᠢ ᠶᠢᠨ ᠠᠬᠠᠮᠠᠳ ᠤᠨ ᠡᠮᠦᠨ᠎ᠡ ᠬᠦᠷᠡᠭᠡᠯᠲᠡ ᠬᠡᠵᠦ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠤᠨ ᠳᠤᠮᠳᠠ ᠬᠠᠩᠲᠣᠷ ᠪᠠᠲᠤᠯᠤᠭᠤᠯᠠᠭᠠᠳ ᠮᠥᠨ ᠵᠢᠯ ᠦᠨ ᠳᠢᠬᠠᠪᠷᠢ ᠰᠠᠷᠠ ᠳᠤ ᠮᠥᠩᠬᠡ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠤᠨ ᠶᠠᠷᠠᠮᠠᠭ ᠬᠡᠮᠡᠬᠦ ᠮᠠᠶᠢᠮᠠᠭ ᠠ ᠤ ᠭᠠᠵᠠᠷ ᠪᠠᠲᠤᠯᠤᠭᠰᠠᠨ
/ 1811 on-du γalabnui tayisa čaqar andari-yin aqamad-un emün-e küregelte kejü buriyad-nar-un dumda qangtor / batuluγulaγad mön jil-ün diqabri sara-du möngke buriyad-nar-un yaramaγ kemekü mayimaγ-a-u γajar batuluγsan:
109
ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠤᠨ ᠬᠠᠩᠲᠣᠷ᠎ᠠ ᠬᠡᠮᠡᠭᠴᠢ
buriyad / (59 стр.) nar-un qangtor-a kemegči:
110
ᠶᠡᠬᠡ ᠳᠡᠭᠡᠳᠦ ᠡᠵᠡᠨ ᠢᠮᠫᠢᠷᠠᠲᠤᠷ ᠳᠦᠭᠡᠷ ᠠᠯᠢᠭᠰᠠᠨᠳᠠᠷ᠎ᠠ ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠤ ᠣᠨ ᠳᠤ ᠪᠠᠲᠤᠯᠤᠭᠰᠠᠨ ᠦᠰᠲᠠᠪ ᠲᠣᠭᠲᠤᠭᠠᠯ ᠤᠨ ᠶᠣᠰᠤᠭᠠᠷ ᠰᠲᠢᠫᠨᠣᠢ ᠳᠦᠮ᠎ᠡ ᠪᠡᠷ ᠨᠡᠷᠢᠢᠳᠡᠪᠡᠢ
yeke degedü ejen impiratur 1 düger aligsandar-a qaγan-u 1822 on-du batuluγsan / üstab toγtuγal-un yosuγar stipnoi düm-e ber neriidebei:
111
ᠣᠨ ᠳᠤ ᠭᠦᠪᠢᠷᠢᠨᠠᠲᠤᠷ ᠲᠷᠢᠰᠬᠢᠨ ᠤ ᠪᠡᠷ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠢ ᠲᠠᠯᠬ ᠠ ᠤ ᠢᠬᠣᠨᠣᠮᠢᠴᠢᠰᠬᠡ ᠮᠠᠩᠭᠠᠵᠢ ᠲᠠᠢ ᠪᠣᠯᠭᠤᠭᠰᠠᠨ
/ 1812 on-du gübirinatur triskin-u ber buriyad-nar-i talq-a-u ikonomičiske mangγaji-tai bolγuγsan:
112
ᠣᠨ ᠳᠤ ᠭᠠᠯᠠᠪᠨᠤᠢ ᠲᠠᠶᠢᠱᠠ᠎ᠠ ᠴᠢᠩᠬᠡᠷ ᠠᠨᠳᠠᠷᠢ ᠶᠢᠨ ᠦᠶ ᠡ ᠳᠦ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠮᠡᠳᠡᠯ ᠦᠨ ᠰᠡᠩᠳᠢᠯᠳᠡᠷ ᠣᠲᠤᠭ ᠤᠨ ᠬᠣᠩᠬᠤᠢ ᠶᠢᠨ ᠠᠶᠢᠮᠠᠭ ᠤᠨ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠬᠣᠷᠢ ᠶᠢᠨ ᠮᠡᠳᠡᠯ ᠦᠨ ᠬᠤᠳᠤᠨ ᠳᠠᠴᠠᠩ ᠤᠨ ᠰᠢᠷᠡᠭᠡᠲᠦ ᠪᠯᠠᠮ ᠠ ᠶᠢ ᠤᠷᠢᠵᠤ ᠠᠴᠠᠷᠠᠭᠰᠠᠨ ᠳᠤ
/ 1812 on-du γalabnui tayiša-a čingker andari-yin üy-e-dü barγujin-u medel-ün sengdilder otuγ-un qongkui –yin / ayimaγ-un buriyad-nar qori-yin medel-ün qudun dačang-un siregetü blam-a-yi uriju ačaraγsan-du:
113
ᠲᠡᠷᠡ ᠠᠨᠤ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠳᠤ ᠵᠢᠷᠭᠠᠯᠠᠩ ᠲᠤ ᠬᠡᠮᠡᠬᠦ ᠨᠢᠲᠤᠭ ᠲᠤ ᠪᠤᠳᠠᠳᠠ ᠠ ᠶᠢᠨ ᠱᠠᠰᠢᠨ ᠤᠨ ᠠᠩᠬᠠᠨ ᠤ ᠪᠦᠮᠬᠠᠨ ᠪᠠᠶᠢᠭᠤᠯᠠᠭᠰᠠᠨ
tere anu barγujin- / du jirγalang-tu kemekü nituγ-tu budada-a-yin šasin-un angqan-u bümqan bayiγulaγsan:
114
ᠲᠡᠭᠦᠨᠦ ᠡᠴᠦᠰ ᠰᠡᠩᠳᠢᠯᠳᠡᠷ ᠣᠲᠤᠭ ᠤᠨ ᠨᠣᠮᠣᠯᠢ ᠶᠢᠨ ᠠᠶᠢᠮᠠᠭ ᠤᠨ ᠠᠯᠪᠠᠲᠤ ᠰᠦᠸᠠᠩ ᠠᠷᠱᠬᠡ ᠶᠢᠨ ᠪᠡᠷ ᠰᠡᠯᠢᠩᠭᠡ ᠶᠢᠨ ᠮᠡᠳᠡᠯ ᠦᠨ ᠣᠩᠭᠣᠯ ᠳᠠᠴᠠᠩ ᠤᠨ ᠪᠯᠠᠮ᠎ᠠ ᠨᠢᠮᠠᠶᠢᠯᠠᠨ ᠢ ᠠᠴᠠᠷᠠᠵᠤ ᠪᠦᠭᠡᠳᠡᠭᠡᠷ ᠪᠤᠳᠠᠳᠠ᠎ᠠ ᠶᠢᠨ ᠱᠠᠰᠢᠨ ᠤᠨ ᠨᠣᠮᠯᠠᠯ ᠢ ᠰᠣᠨᠤᠰᠠᠭᠠᠳ
tegünü ečüs sengdilder otuγ-un / nomoli-yin ayimaγ-un albatu süvang arške-yin ber selingge-yin medel-ün congγol dačang-un blam-a nimayilan-i ačaraju / bügedeger budada-a yin šasin-un nomlal-i sonusaγad:
115
ᠲᠡᠭᠦᠨᠡᠴᠡ ᠬᠣᠶᠢᠱᠢ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠤᠨ ᠳᠤᠮᠳᠠ
tegüneče qoyiši barγujin-u buriyad nar-un dumda:
116
ᠪᠤᠳᠠᠳᠠ ᠠ ᠶᠢᠨ ᠱᠠᠰᠢᠨ ᠨᠠᠷᠠ ᠮᠡᠲᠦ ᠮᠠᠨᠳᠠᠬᠤ ᠪᠣᠯᠪᠠ
budada-a-yin / šasin nara metü mandaqu bolba:
117
ᠣᠨ ᠳᠤ ᠰᠡᠩᠳᠢᠯᠳᠡᠷ ᠣᠲᠤᠭ ᠤᠨ ᠡᠬᠦᠢ ᠶᠢᠨ ᠠᠶᠢᠮᠠᠭ ᠤᠨ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠤᠨ ᠬᠥᠪᠦᠭᠦᠨ ᠳᠠᠩᠰᠤᠷᠤᠨ ᠰᠢᠳᠠᠢ ᠶᠢᠨ ᠬᠣᠷᠢ ᠶᠢᠨ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠮᠡᠳᠡᠯ ᠦᠨ ᠡᠭᠡᠲᠦᠶᠢᠨ ᠳᠠᠴᠠᠩ ᠳᠤ ᠣᠴᠢᠵᠤ
/ [1812 on-du sengdilder otuγ-un eküi-yin ayimaγ-un buriyad-un köbügün dangsurun sidai-yin qori-yin buriyad medel-ün / egetüyin dačang-du očiju:
118
ᠨᠣᠮ ᠦᠵᠡᠭᠡᠳ ᠪᠯᠠᠮ᠎ᠠ ᠰᠠᠬᠢᠯ ᠢ ᠬᠦᠷᠲᠡᠭᠰᠡᠨ ᠦ ᠡᠴᠦᠰ ᠣᠯᠠᠨ ᠵᠢᠯ ᠲᠦᠪᠡᠳ ᠦᠨ ᠨᠣᠮ ᠦᠵᠡᠭᠡᠳ
nom üjeged blam-a sakil-i kürtegsen-ü ečüs olan jil tübed-ün nom üjeged:
119
ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠨᠢᠲᠤᠭ ᠲᠤ ᠨᠢᠷᠢᠭᠰᠡᠨ ᠡᠨᠡ ᠪᠯᠠᠮ᠎ᠠ ᠠᠨᠤ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠤᠨ ᠠᠩᠬᠠᠨ ᠤ ᠪᠯᠠᠮ᠎ᠠ ᠪᠤᠢ
/ (стр. 60) barγujin nituγ-tu nirigsen: ene blam-a anu barγujin-u buriyad-nar-un] angqan-u blam-a bui:
120
ᠪᠯᠠᠮ᠎ᠠ ᠰᠢᠳᠢᠢ ᠶᠢᠨ ᠪᠦᠭᠦᠳᠡ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠪᠡᠷ ᠰᠡᠯᠢᠩᠭᠡ ᠶᠢᠨ ᠮᠡᠳᠡᠯ ᠦᠨ ᠣᠩᠭᠣᠯ ᠳᠠᠴᠠᠩ ᠳᠤ ᠣᠴᠢᠵᠤ ᠲᠡᠨᠳᠡ ᠡᠴᠡ ᠪᠯᠠᠮ᠎ᠠ ᠦᠯᠲᠢᠮ ᠠᠷᠴᠢᠨᠢ ᠶᠢᠨ ᠭᠡᠭᠴᠢ ᠶᠢ ᠤᠷᠢᠵᠤ ᠠᠴᠠᠷᠠᠭᠠᠳ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠤᠨ ᠬᠥᠪᠦᠭᠦᠳ ᠲᠦ ᠮᠣᠩᠭᠤᠯ ᠪᠠ
blam-a sidii-yin / bügüde barγujin-u buriyad-nar ber selingge-yin medel-ün congγol dačang-du očiju tende-eče blam-a cültim arčini-yin / gegči-yi uriju ačaraγad barγujin-u buriyad-nar-un köbügüd-tü mongγul ba:
121
ᠲᠦᠪᠡᠳ ᠨᠣᠮ ᠤᠳ ᠵᠢᠭᠠᠭᠰᠠᠨ ᠠᠴᠠ ᠡᠳᠦᠭᠡ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠳᠤ ᠳᠡᠭᠡᠷ᠎ᠡ ᠳᠤᠷᠠᠰᠠᠭᠰᠠᠨ ᠨᠣᠮ ᠤᠳ ᠢ ᠮᠡᠳᠡᠬᠦ ᠤᠯᠤᠰ ᠣᠯᠠᠨ ᠪᠤᠢ
tübed nom-ud jiγaγsan-ača edüge / barγujin-du deger-e durasaγsan nom-ud-i medekü ulus olan bui:
122
ᠣᠨ ᠳᠤ ᠬᠣᠷᠢ ᠶᠢᠨ ᠭᠠᠯᠠᠪᠨᠤᠢ ᠲᠠᠶᠢᠱᠢ᠎ᠠ ᠭᠠᠯᠰᠠᠩ ᠮᠠᠷᠳᠠᠶᠢᠨ ᠰᠠᠰᠢᠨ ᠤ ᠲᠤᠰ ᠵᠦᠪᠰᠢᠯᠭᠡ ᠬᠢᠬᠦᠢ ᠶᠢ ᠪᠣᠯᠤᠨ
/ 1814 on-du qori-yin γalabnui tayiši-a γalsang mardayin sasin-u tus jübsilge kiküi-yi bolun:
123
ᠰᠢᠨ᠎ᠡ ᠪᠠᠷᠢᠭᠳᠠᠭᠰᠠᠨ ᠠᠨ ᠠ ᠤᠨ ᠴᠢᠯᠠᠭᠤᠨ ᠳᠠᠴᠠᠩ ᠤᠨ ᠨᠠᠶᠢᠷ ᠲᠤ ᠪᠠᠶᠢᠬᠤᠢ ᠶᠢ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠭᠠᠯᠠᠪᠠᠨᠤᠢ ᠲᠠᠶᠢᠱᠠ᠎ᠠ ᠴᠡᠩᠬᠡᠷ ᠠᠨᠳᠠᠷᠢ ᠶᠢᠨ ᠪᠣᠯᠤᠨ ᠳᠤᠭᠠᠷ ᠲᠠᠶᠢᠱᠠ ᠲᠠᠨᠬᠠ ᠡᠮᠡᠰᠬᠡ ᠶᠢᠨ ᠬᠣᠶᠠᠷ ᠤᠷᠢᠭᠰᠠᠨ ᠪᠠᠶᠢᠨᠠᠮ
sin-e bariγdaγsan / an-a-un čilaγun dačang-un nayir-tu bayiqui-yi barγujin-u γalabanui tayiša-a čengker andari-yin bolun 2 duγar tayiša / tanka emeske-yin qoyar uriγsan bayinam:
124
ᠣᠨ ᠳᠤ ᠭᠠᠯᠠᠪᠠᠨᠤᠢ ᠲᠠᠶᠢᠱᠠ ᠴᠢᠩᠬᠡᠷ ᠠᠨᠳᠠᠷᠢ ᠶᠢᠨ ᠥᠪᠡᠷ ᠡᠴᠡ ᠮᠥᠩᠭᠦ ᠥᠭᠴᠦ ᠪᠯᠠᠮ ᠠ ᠨᠠᠷ ᠠᠷᠴᠠᠨᠢ ᠶᠢᠨ
/ 1817 on-du γalabanui tayiša čingker andari-yin öber-eče mönggü ögčü blam-a-nar arčani-yin:
125
ᠰᠢᠳᠢ ᠶᠢᠨ ᠬᠣᠶᠠᠷ ᠬᠢᠭᠲᠤᠶᠢᠨ ᠲᠠᠮᠤᠵᠢᠨ ᠢᠶᠠᠷ ᠳᠠᠮᠵᠢᠭᠦᠯᠠᠵᠤ ᠲᠦᠪᠡᠳ ᠪᠠ ᠬᠢᠲᠠᠳ ᠡᠮ ᠦᠳ ᠢ ᠠᠴᠠᠷᠠᠭᠤᠯᠠᠵᠤ
sidi-yin / qoyar kiγtuyin tamujin-iyar damjiγülaju tübed ba kitad em-üd-i ačaraγulaju:
126
ᠲᠡᠳᠡᠨ ᠦ ᠪᠤᠴᠠᠭᠰᠠᠨ ᠡᠴᠦᠰ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠲᠤᠷ ᠡᠮ ᠦᠨ ᠰᠤᠷᠭᠤᠯᠢ ᠦᠵᠡᠬᠦᠢ ᠶᠢ ᠵᠠᠬᠢᠷᠠᠭᠠᠳ
teden-ü bučaγsan ečüs buriyad- / nar-tur em-ün surγuli üjeküi-yi jakiraγad:
127
ᠵᠠᠷᠢᠮ ᠤᠳ ᠲᠤᠷ ᠡᠮ ᠪᠣᠯᠤᠨ ᠪᠤᠰᠤ ᠬᠡᠷᠢᠭᠰᠡᠯ ᠳᠦ ᠶᠠᠭᠤᠮᠠᠰ ᠢ ᠬᠤᠪᠢᠶᠠᠵᠤ ᠥᠭᠭᠦᠭᠡᠳ ᠲᠡᠭᠦᠨᠦ ᠥᠷᠰᠢᠶᠡᠯ ᠢᠶᠡᠷ ᠰᠤᠷᠭᠤᠯᠢ ᠦᠵᠡᠵᠦ ᠳᠡᠯᠡᠬᠡᠢ ᠳᠦ ᠤᠷᠭᠤᠳᠠᠭ ᠡᠮ ᠦᠨ ᠡᠪᠦᠰᠦ ᠪᠣᠯᠤᠨ
jarim-ud-tur em bolun busu kerigsel-dü yaγumas-i qubiyaju öggüged / tegünü örsiyel-iyer surγuli üjejü delekei-dü urγudaγ em-ün ebüsü bolun:
128
ᠦᠨᠳᠦᠰᠦᠨ ᠢ ᠣᠯᠵᠤ ᠠᠪᠬᠤ ᠪᠣᠯᠪᠠ
ündüsün-i olju abqu / bolba:
129
ᠣᠨ ᠳᠤ ᠪᠦᠭᠦᠳᠡ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠤᠨ ᠵᠢᠳᠬᠦᠮᠵᠢ ᠪᠡᠷ ᠠᠩᠬᠠᠨ ᠤ ᠮᠥᠷᠭᠦᠯ ᠦᠨ ᠭᠡᠷ ᠬᠦᠷᠳᠡᠨ ᠦ ᠰᠦᠮᠦ ᠬᠡᠮᠡᠭᠳᠡᠬᠦ ᠪᠠᠷᠢᠭᠳᠠᠭᠰᠠᠨ ᠣᠨ ᠳᠤ ᠪᠯᠠᠮ᠎ᠠ ᠢᠶᠠᠷ ᠠᠷᠠᠮᠨᠠᠢ ᠡᠷᠭᠦᠭᠳᠡᠭᠰᠡᠨ ᠪᠤᠢ
/ (61 стр.) 1818 on-du bügüde barγujin-u buriyad-nar-un jidkümji-ber angqan-u mörgül-ün ger kürden-ü sümü kemegdekü / bariγdaγsan 1819 on-du blam-a iyar aramnai ergügdegsen bui:
130
ᠮᠥᠨ ᠵᠢᠯ ᠳᠦ ᠲᠠᠶᠢᠱᠠ᠎ᠠ ᠴᠡᠩᠬᠡᠷ ᠠᠨᠳᠠᠷᠠᠢ ᠶᠢᠨ ᠪᠯᠠᠮ᠎ᠠ ᠬᠠᠶᠢᠳᠤᠪ ᠵᠠᠨ ᠠ ᠶᠢᠨ ᠭᠡᠭᠴᠢ ᠶᠢ ᠬᠢᠭᠲᠤᠶᠢᠨ ᠲᠤᠤᠷ᠎ᠠ ᠢᠯᠭᠡᠵᠦ ᠰᠠᠰᠢᠨ ᠤᠨ ᠲᠦᠪᠡᠳ ᠪᠠ ᠮᠣᠩᠭᠤᠯ ᠨᠣᠮ ᠤᠳ ᠢ ᠪᠣᠯᠤᠨ
mön jil-dü tayiša-a čengker andarai-yin blam-a / qayidub jan-a-yin gegči-yi kigtuyin tuur-a ilgejü sasin-un tübed ba mongγul nom-ud-i bolun:
131
ᠡᠮ ᠦᠳ ᠲᠡᠢ ᠶᠢ ᠠᠴᠠᠷᠠᠭᠤᠯᠠᠭᠰᠠᠨ ᠣᠨ ᠳᠤ ᠭᠠᠯᠠᠪᠨᠤᠢ ᠲᠠᠶᠢᠱᠠ᠎ᠠ ᠴᠡᠩᠬᠡᠷ ᠠᠨᠳᠠᠷᠢ ᠶᠢᠨ ᠬᠥᠪᠦᠭᠦᠨ ᠬᠠᠮᠠᠨᠢ ᠢᠩᠬᠡᠷ ᠦᠨ ᠷᠣᠰ ᠤᠨ ᠬᠡᠯᠡ ᠦ ᠨᠣᠮ ᠢ ᠦᠵᠡᠭᠦᠯᠡᠬᠦᠢ ᠶᠢᠨ ᠲᠤᠰ ᠥᠪᠡᠷ ᠦᠨ ᠳᠤᠭᠠᠷ ᠬᠥᠪᠦᠭᠦᠨ ᠰᠠᠬᠠᠷ ᠬᠠᠮᠠᠨᠢ ᠶᠢᠨ ᠭᠡᠭᠴᠢ ᠶᠢ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠲᠤᠤᠷ ᠠ ᠶᠢᠨ ᠵᠦᠭ ᠦᠨ ᠪᠠᠭᠰᠢ ᠳᠤ ᠢᠯᠭᠡᠵᠦ ᠡᠷᠳᠡᠮ ᠰᠤᠷᠭᠠᠭᠰᠠᠨ
em-üd-tei-yi ačaraγulaγsan: / 1824 on-du γalabnui tayiša-a čengker andari-yin köbügün qamani cingker-ün ros-un kele-ü nom-i üjegüleküi-yin / tus öber-ün 3 duγar köbügün saqar qamani-yin gegči-yi barγujin tuur-a-yin jüg-ün baγsi-du ilgejü erdem / surγaγsan:
132
ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠤᠨ ᠠᠩᠬᠠᠨ ᠤ ᠷᠣᠰ ᠤᠨ ᠰᠤᠷᠭᠤᠯᠢ ᠦᠵᠡᠭᠰᠡᠨ ᠬᠦᠮᠦᠨ ᠡᠨᠡ ᠪᠠᠶᠢᠨᠠᠮ
barγujin-u buriyad-nar-un angqan-u ros-un surγuli üjegsen kümün ene bayinam:
133
ᠣᠨ ᠳᠤ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠰᠢᠨ᠎ᠡ ᠮᠣᠳᠤᠨ ᠳᠠᠴᠠᠩ ᠪᠠᠷᠢᠭᠤᠯᠵᠤ
/ 1828 on-du barγujin-u buriyad-nar sin-e modun dačang bariγulju:
134
ᠮᠥᠨ ᠣᠨ ᠳᠤ ᠰᠡᠯᠢᠩᠭᠡ ᠶᠢᠨ ᠮᠡᠳᠡᠯ ᠦᠨ ᠣᠩᠭᠣᠯ ᠳᠠᠴᠠᠩ ᠤᠨ ᠪᠯᠠᠮ᠎ᠠ ᠨᠢᠮᠠᠶᠢᠯᠠᠨ ᠪᠡᠷ ᠠᠷᠠᠮᠨᠠᠢ ᠡᠷᠡᠭᠦᠭᠳᠡᠵᠦ ᠣᠯᠠᠨ ᠤᠯᠤᠰ ᠴᠢᠭᠤᠯᠵᠤ ᠶᠡᠬᠡ ᠪᠠᠶᠠᠰᠬᠤᠯᠠᠩ ᠤᠨ ᠨᠠᠶᠢᠷ ᠪᠣᠯᠤᠭᠠᠳ ᠱᠢᠬᠠᠮ ᠮᠣᠷᠢᠰ ᠤᠨ ᠤᠷᠢᠯᠳᠠᠭ᠎ᠠ ᠪᠣᠯᠵᠤ ᠪᠠᠢ ᠬᠠᠷᠪᠠᠵᠤ ᠲᠡᠷᠢᠭᠦᠲᠡᠨ ᠥᠩᠭᠡ ᠶᠢᠨ ᠵᠦᠶᠢᠯ ᠦᠨ ᠵᠤᠭ᠎ᠠ ᠪᠣᠯᠤᠭᠰᠠᠨ
mön on-du selingge-yin medel-ün congγol / dačang-un blam-a nimayilan ber aramnai eregügdejü olan ulus čiγulju yeke bayasqulang-un nayir boluγad 100 šiqam / moris-un urildaγ-a bolju bai qarbaju terigüten öngge-yin jüyil-ün juγ-a boluγsan:
135
ᠣᠨ ᠳᠤ ᠭᠠᠯᠠᠪᠠᠨᠤᠢ ᠲᠠᠶᠢᠱᠠ᠎ᠠ ᠬᠠᠮᠠᠨᠢ ᠴᠡᠩᠬᠡᠷ ᠦᠨ ᠦᠶ ᠡ ᠳᠦ ᠡᠩᠳᠡᠬᠢ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠮᠬᠠᠨᠪᠤᠸᠠ ᠪᠯᠠᠮ ᠠ ᠶᠢ ᠭᠤᠶᠤᠵᠤ ᠰᠡᠯᠢᠩᠭᠡ ᠶᠢᠨ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠮᠡᠳᠡᠯ ᠦᠨ ᠣᠩᠭᠣᠯ ᠳᠠᠴᠠᠩ ᠤᠨ ᠪᠯᠠᠮ᠎ᠠ ᠦᠯᠲᠦᠮ ᠠᠷᠴᠢᠨᠢ ᠶᠢᠨ ᠭᠡᠭᠴᠢ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠳᠠᠴᠠᠩ ᠤᠨ ᠰᠢᠷᠡᠭᠡᠲᠦ ᠳᠦ ᠪᠠᠲᠤᠯᠠᠭᠰᠠᠨ
/ 1829 on-du γalabanui tayiša-a qamani čengker-ün üy-e-dü engdeki buriyad-nar mkanbuva blam-a-yi γuyuju / selingge-yin buriyad medel-ün congγol dačang-un blam-a cültüm arčini-yin gegči barγujin-u dačang-un siregetü-dü / batulaγsan:
136
ᠡᠨᠡ ᠢᠨᠤ ᠠᠩᠬᠠᠨ ᠤ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠪᠠᠭᠰᠢ ᠣᠨ ᠳᠤ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠨᠢᠲᠤᠭ ᠲᠤ ᠨᠥᠭᠴᠢᠭᠰᠡᠨ
(ene inu angqan-u barγujin-u baγsi) 1836 on-du barγujin-u nituγ-tu nögčigsen:
137
ᠮᠥᠨ ᠣᠨ ᠳᠤ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠳᠤ ᠰᠡᠯᠢᠩᠭᠡ ᠲᠤᠤᠷ ᠠ ᠠᠴᠠ ᠡᠩᠯᠢᠴᠢᠨ ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠤ ᠮᠡᠳᠡᠯ ᠦᠨ ᠮᠢᠰᠢᠣᠨᠢᠷ ᠶᠤᠯᠢ
mön on-du barγujin- / (62стр.) du selingge tuur-a-ača engličin qaγan-u medel-ün misionir yuli:
138
ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠳᠦᠮ ᠡ ᠳᠦ ᠨᠢᠷᠢᠵᠦ ᠬᠣᠨᠤᠭᠠᠳ
barγujin-u düm-e-dü nirijü 2 qonuγad:
139
ᠦᠵᠡᠭᠰᠡᠨ ᠤᠯᠤᠰ ᠤᠨ ᠦᠭᠡ ᠡᠴᠡ ᠮᠡᠳᠡᠷᠪᠡᠰᠦ
üjegsen / ulus-un üge-eče mederbesü:
140
ᠴᠠᠭᠠᠷᠰᠤᠨ ᠳᠡᠭᠡᠷ᠎ᠡ ᠬᠠᠷᠠᠩᠳᠠᠰᠬᠠ ᠪᠠᠷ ᠬᠣᠶᠢᠲᠤ ᠵᠦᠭ ᠦᠨ ᠬᠠᠳᠠ ᠤ ᠵᠢᠷᠤᠭ ᠢ ᠠᠪᠤᠭᠠᠳ ᠭᠡᠳᠦᠷᠭᠡ ᠰᠡᠯᠢᠩᠭᠡ ᠶᠢᠨ ᠲᠤᠤᠷ᠎ᠠ ᠪᠤᠴᠠᠭᠰᠠᠨ
čaγarsun deger-e qarangdaska-bar qoyitu jüg-ün qada-u jiruγ-i abuγad gedürge selingge- / yin tuur-a bučaγsan:
141
ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠳᠤ ᠬᠠᠮᠨᠢᠭᠠᠨ ᠤ ᠭᠡᠷ ᠲᠦ ᠣᠷᠤᠵᠤ ᠶᠠᠭᠤᠮ᠎ᠠ ᠬᠡᠯᠡᠬᠦᠢ ᠶᠢ ᠠᠵᠢᠭᠯᠠᠪᠠᠰᠤ
barγujin-du qamniγan-u ger-tü oruju yaγum-a keleküi-yi ajiglabasu:
142
ᠲᠡᠳᠡᠨᠡᠷ ᠢ ᠮᠠᠩᠵᠤ ᠤᠯᠤᠰ ᠯᠤᠭ᠎ᠠ ᠠᠳᠠᠯᠢ ᠭᠡᠪᠡ
tedener-i mangju ulus-luγ-a / adali gebe:
143
ᠮᠥᠨ ᠵᠢᠯ ᠳᠦ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠳᠤ ᠲᠠᠯᠬ ᠠ ᠤ ᠤᠷᠭᠤᠴᠠ ᠰᠠᠶᠢᠨ ᠪᠥᠭᠡᠳ ᠫᠤᠳ ᠲᠠᠯᠬ ᠠ ᠶᠢ ᠮᠥᠩᠭᠦ ᠡᠩ ᠲᠡᠢ ᠪᠠᠶᠢᠪᠠ
mön jil-dü barγujin-du talq-a-u urγuča sayin böged 1 pud-talq-a-yi 25 mönggü ceng-tei bayiba:
144
ᠣᠨ ᠳᠤ ᠭᠠᠯᠠᠪᠠᠨᠤᠢ ᠲᠠᠶᠢᠱᠠ᠎ᠠ ᠬᠠᠮᠠᠨᠢ ᠴᠡᠩᠬᠡᠷ ᠦᠨ ᠬᠥᠪᠦᠭᠦᠨ ᠰᠠᠬᠠᠷ ᠬᠠᠮᠠᠨᠢ ᠶᠢᠨ ᠶᠡᠬᠡ ᠳᠡᠭᠡᠳᠦ ᠶᠢᠨ ᠵᠠᠷᠯᠢᠭ ᠢᠶᠠᠷ ᠰᠠᠨᠬᠲᠠᠫᠢᠲᠢᠷᠪᠦᠷᠭᠡ ᠳᠦ ᠳᠠᠭᠤᠳᠠᠭᠳᠠᠭᠠᠳ ᠡᠵᠡᠨ ᠢᠮᠫᠢᠷᠠᠲᠤᠷ ᠳᠦᠭᠡᠷ ᠨᠢᠬᠤᠯᠠᠢ ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠲᠠᠢ ᠪᠠᠷᠠᠭᠠᠯᠬᠠᠵᠤ ᠮᠥᠩᠭᠦᠨ ᠬᠣᠷᠲᠢᠭ ᠢᠶᠠᠷ ᠱᠠᠭᠨᠠᠭᠳᠠᠭᠰᠠᠨ ᠬᠣᠵᠢᠮ ᠰᠠᠬᠠᠷ ᠬᠠᠮᠠᠨᠢ ᠶᠢᠨ ᠬᠤᠪᠢᠯᠭᠠᠨ ᠠᠨ ᠠ ᠶᠢᠨ ᠪᠣᠯᠤᠨ ᠰᠲᠠᠨᠢᠰᠯᠠᠪ ᠤᠨ ᠳᠤᠭᠠᠷ ᠵᠡᠷᠭᠡ ᠶᠢᠨ ᠬᠠᠸᠠᠯᠢᠷ ᠲᠠᠢ ᠨᠢᠭᠡ ᠬᠦᠵᠦᠭᠦᠨ ᠦ ᠠᠯᠲᠠᠨ ᠮᠢᠳᠠᠯ ᠲᠠᠢ ᠮᠥᠨ ᠬᠣᠶᠠᠷ ᠮᠥᠩᠭᠦᠨ ᠬᠦᠵᠦᠭᠦᠨ ᠦ ᠮᠢᠳᠠᠯ ᠬᠦᠷᠲᠡᠭᠰᠡᠨ ᠰᠠᠬᠠᠷ ᠬᠠᠮᠠᠨᠢ ᠶᠢᠨ ᠥᠪᠡᠷ ᠦᠨ ᠭᠡᠷ ᠡᠴᠡ ᠣᠨᠤ ᠰᠡᠩᠲᠡᠪᠷᠢ ᠶᠢᠨ ᠡᠳᠦᠷ ᠮᠣᠷᠳᠠᠭᠠᠳ ᠣᠨᠤ ᠮᠠᠢ ᠶᠢᠨ ᠡᠳᠦᠷ ᠭᠡᠷ ᠲᠡᠭᠡᠨ ᠪᠤᠴᠠᠵᠤ ᠨᠢᠷᠢᠭᠰᠡᠨ
/ 1832 on-du γalabanui tayiša-a qamani čengker-ün köbügün saqar qamani-yin yeke degedü-yin jarliγ-iyar sanktapitirbürge- / dü daγudaγdaγad ejen impiratur 1 düger niqulai qaγan-tai baraγalqaju mönggün qortiγ-iyar šaγnaγdaγsan (qojim / saqar qamani-yin qubilγan an-a-yin bolun stanislab-un 3 3 duγar jerge-yin qavalir-tai: nige küjügün-ü altan / midal-tai, mön qoyar mönggün küjügün-ü midal kürtegsen) saqar qamani-yin öber-ün ger-eče 1832 onu sengtebri-yin / 2 edür mordaγad 1833 onu mai-yin 11 edür ger-tegen bučaju nirigsen:
145
ᠮᠥᠨ ᠭᠠᠯᠠᠪᠠᠨᠤᠢ ᠲᠠᠶᠢᠱᠠ ᠪᠠᠨᠳᠠᠳᠠ ᠮᠬᠠᠨᠪᠤᠸᠠ
/ mön γalabanui tayiša bandada mkanbuva:
146
ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠪᠯᠠᠮ ᠠ ᠨᠠᠷ ᠤᠨ ᠳᠤᠮᠳᠠ ᠠᠴᠠ ᠪᠤᠳᠠᠳᠠ ᠠ ᠶᠢᠨ ᠰᠠᠰᠢᠨ ᠤᠨ ᠶᠣᠰᠤ ᠪᠠᠷ ᠴᠡᠯᠢᠨ ᠪᠯᠠᠮ ᠠ ᠶᠢ ᠰᠤᠩᠭᠤᠲᠤᠭᠠᠢ ᠭᠡᠭᠰᠡᠨ ᠲᠤᠰᠢᠶ᠎ᠠ ᠳᠦᠭᠡᠷ ᠣᠷᠵᠢ ᠰᠡᠯᠳᠢᠯᠳᠡᠷ ᠨᠤᠲᠤᠭ ᠤᠨ ᠳᠠᠩᠰᠤᠷᠤᠨ ᠰᠢᠲᠠᠨᠠᠢ ᠶᠢᠨ
barγujin-u blam-a-nar-un dumda-ača budada-a-yin sasin-un yosu-bar / 5 čelin blam-a-yi sungγutuγai gegsen tusiy-a 1 düger corji seldilder nutuγ-un dangsurun sitanai-yin:
147
ᠳᠤᠭᠠᠷ ᠰᠢᠩᠽᠠᠪᠠ ᠴᠢᠨᠤ ᠣᠲᠤᠭ ᠤᠨ ᠪᠯᠠᠮ᠎ᠠ ᠬᠠᠶᠢᠳᠤᠪ ᠵᠢᠨ ᠠ ᠶᠢᠨ
2 duγar / singzaba činu otuγ-un blam-a qayidub jin-a-yin:
148
ᠳᠤᠭᠠᠷ ᠢ ᠵᠠᠰᠠᠭ ᠰᠡᠯᠳᠢᠯᠳᠡᠷ ᠣᠲᠤᠭ ᠤᠨ ᠪᠯᠠᠮ᠎ᠠ ᠦᠯᠲᠦᠮ ᠳᠡᠯᠢᠭ ᠦᠨ
3 duγar-i jasaγ seldilder otuγ-un blam-a cültüm delig-ün :
149
ᠳᠦᠭᠡᠷ ᠢ ᠳᠠ ᠪᠯᠠᠮ᠎ᠠ ᠪᠦᠷ ᠦᠨ ᠣᠲᠦᠭ ᠤᠨ ᠪᠯᠠᠮ᠎ᠠ ᠳᠠᠮᠵᠢ᠎ᠠ ᠲᠠᠪᠴᠢᠨᠤ
/ (стр. 63) 1 düger-i da blam-a bür-ün otüγ-un blam-a damji-a tabčinu:
150
ᠳᠤᠭᠠᠷ ᠢ ᠨᠣᠶᠠᠨ ᠪᠯᠠᠮ᠎ᠠ ᠪᠦᠷ ᠦᠨ ᠣᠲᠤᠭ ᠤᠨ ᠪᠯᠠᠮ᠎ᠠ ᠡᠷᠢᠩ ᠳᠡᠯᠢᠭ ᠬᠠᠮᠠᠨᠢ ᠶᠢᠨ ᠭᠡᠭᠴᠢ ᠨᠡᠷ ᠢ ᠪᠦᠭᠦᠳᠡ ᠪᠡᠷ ᠴᠢᠭᠦᠯᠠᠵᠤ ᠰᠤᠩᠭᠤᠪᠠ
5 duγar-i noyan blam-a bür-ün otuγ-un blam-a cering / delig qamani-yin gegči-ner-i bügüde ber čiγülaju sungγuba:
151
ᠣᠨ ᠳᠤ ᠫᠣᠮᠣᠱᠨᠢᠭ ᠲᠠᠶᠢᠱᠠ ᠰᠠᠬᠠᠷ ᠬᠠᠮᠠᠨᠢ ᠶᠢᠨ ᠪᠡᠷ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠤᠨ ᠬᠥᠪᠦᠭᠦᠨ ᠢ ᠷᠣᠰ ᠪᠠ ᠮᠣᠩᠭᠤᠯ ᠤᠨ ᠬᠡᠯᠡ ᠦ ᠨᠣᠮ ᠤᠳ ᠦᠵᠡᠭᠦᠯᠬᠦᠢ ᠶᠢᠨ ᠲᠤᠯᠳᠠ ᠫᠷᠢᠬᠣᠳᠰᠬᠡ ᠰᠤᠷᠭᠤᠯᠢ ᠤ ᠭᠡᠷ ᠪᠠᠷᠢᠭᠤᠯᠠᠵᠤ ᠮᠥᠨ ᠣᠨ  ᠳᠤ ᠪᠠᠲᠤᠯᠠᠭᠤᠯᠠᠭᠰᠠᠨ
/ 1844 on-du pomošniγ tayiša saqar qamani-yin ber buriyad-nar-un köbügün-i ros ba mongγul-un kele-ü nom-ud / üjegülküi-yin tulda prikodske surγuli-u ger bariγulaju mön on -du batulaγulaγsan:
152
ᠣᠨ ᠳᠤ ᠭᠠᠯᠠᠪᠠᠨᠤᠢ ᠪᠯᠠᠮ᠎ᠠ ᠪᠠᠨᠳᠠᠳᠠ ᠮᠬᠠᠨᠪᠤᠸᠠ ᠣᠨᠤ ᠮᠠᠢ ᠶᠢᠨ ᠡᠳᠦᠷ ᠶᠡᠬᠡ ᠳᠡᠭᠡᠳᠦ ᠪᠠᠲᠤᠯᠤᠭᠰᠠᠨ ᠪᠯᠠᠮ ᠠ ᠨᠠᠷ ᠤᠨ ᠲᠣᠭᠲᠤᠭᠠᠯ ᠤᠨ ᠶᠣᠰᠤᠭᠠᠷ ᠪᠠᠶᠢᠭᠤᠯᠠᠬᠤᠢ ᠶᠢ ᠮᠣᠷᠢᠯᠵᠤ ᠨᠢᠷᠢᠭᠡᠳ ᠬᠣᠮᠫᠡᠯᠡᠳ ᠪᠠ ᠮᠥᠨ ᠲᠡᠳᠦᠢ ᠲᠣᠭᠣᠲᠤ ᠬᠣᠮᠫᠢᠯᠡᠳ ᠪᠤᠰᠤ ᠪᠯᠠᠮ ᠠ ᠨᠠᠷ ᠠᠴᠠ ᠳᠠᠴᠠᠩ ᠳᠣᠲᠤᠷ ᠢ ᠪᠯᠠᠮ ᠠ ᠶᠢ ᠣᠷᠬᠢᠭᠠᠳ ᠱᠲᠠᠳ ᠬᠡᠮᠡᠭᠡᠳ ᠪᠤᠰᠤ ᠪᠯᠠᠮ ᠠ ᠨᠠᠷ ᠢ ᠰᠲᠠᠳ ᠠᠴᠠ ᠢᠯᠢᠭᠦᠦ ᠲᠤᠯᠠ ᠬᠣᠷᠢᠯᠲᠠ ᠬᠢᠭᠰᠡᠨ ᠲᠤᠱᠢᠶ᠎ᠠ ᠪᠯᠠᠮ ᠠ ᠨᠠᠷ ᠪᠣᠯᠤᠨ ᠪᠤᠰᠤ ᠥᠭᠯᠢᠭᠡ ᠶᠢᠨ ᠡᠵᠡᠳ ᠮᠬᠠᠨᠪᠤᠸᠠ ᠪᠯᠠᠮ ᠠ ᠶᠢ ᠰᠲᠠᠳ ᠲᠠᠢ ᠠᠨᠤ ᠳᠠᠴᠠᠩ ᠳᠣᠲᠤᠷ ᠣᠷᠬᠢᠭᠠᠳ ᠮᠠᠱᠢ ᠶᠡᠬᠡ ᠭᠣᠮᠤᠳᠤᠵᠤ ᠤᠶᠢᠯᠠᠭᠰᠠᠭᠠᠷ ᠳᠠᠴᠠᠩ ᠠᠴᠠ ᠭᠠᠷᠠᠵᠤ ᠣᠴᠢᠪᠠ ᠭᠡᠳᠡᠭ
/ 1854 on-du γalabanui blam-a bandada mkanbuva 1852 onu mai-yin 15 edür yeke degedü batuluγsan blam-a-nar-un / toγtuγal-un yosuγar bayiγulaqui-yi morilju niriged 3 qompeled ba mön tedüi toγotu qompiled busu blam-a-nar-ača / dačang dotur-i 8 blam-a-yi orkiγad štad kemeged busu blam-a-nar-i stad-ača iligüü tula qorilta kigsen tušiy-a / blam-a-nar bolun busu öglige-yin ejed mkanbuva blam-a-yi stad-tai anu dačang dotur orkiγad maši yeke γomuduju / uyilaγsaγar dačang-ača γaraju očiba gedeg:
153
ᠮᠬᠠᠨᠪᠤᠸᠠ ᠪᠯᠠᠮ᠎ᠠ ᠠᠨᠤ ᠪᠯᠠᠮ ᠠ ᠨᠠᠷ ᠠᠴᠠ ᠰᠡᠩᠳᠢᠯᠳᠡᠷ ᠣᠲᠤᠭ ᠤᠨ ᠪᠯᠠᠮ᠎ᠠ ᠱᠠᠭᠵᠢ ᠴᠢᠩᠲᠠᠢ ᠶᠢᠨ ᠬᠡᠮᠡᠭᠴᠢ ᠶᠢ ᠰᠢᠷᠡᠭᠡᠲᠦ ᠳᠦ ᠰᠤᠩᠭᠤᠭᠠᠳ ᠪᠤᠴᠠᠭᠰᠠᠨ
mkanbuva blam-a anu 8 blam-a-nar-ača sengdilder otuγ-un blam-a šagji / čingtai-yin kemegči-yi siregetü-dü sungγuγad bučaγsan:
154
ᠣᠨ ᠳᠤ ᠭᠢᠨᠡᠷᠠᠯ ᠭᠦᠪᠢᠷᠨᠠᠲᠤᠷ ᠤᠨ ᠵᠠᠷᠯᠢᠭᠴᠢᠯᠠᠭᠰᠠᠨ ᠤ ᠶᠣᠰᠤᠭᠠᠷ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠳᠠᠴᠠᠩ ᠪᠤᠷᠭᠠᠯᠲᠠᠢ ᠶᠢᠨ ᠨᠢᠲᠤᠭ ᠠᠴᠠ ᠴᠠᠭᠠᠨ ᠨᠠᠭᠤᠷ ᠤᠨ ᠨᠢᠲᠤᠭ ᠲᠤ ᠤᠷᠢᠯᠠᠭᠳᠠᠭᠰᠠᠨ
/ 1861 on-du gineral gübirnatur-un jarliγčilaγsan-u yosuγar barγujin-u dačang burγaltai-yin nituγ-ača čaγan naγur-un / nituγ-tu urilaγdaγsan:
155
ᠣᠨ ᠳᠤ ᠡᠫᠢᠰᠲᠣᠪ ᠸᠡᠨᠢᠠᠮᠢᠨ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠳᠤ ᠨᠢᠷᠢᠵᠦ ᠦᠯᠢᠳ ᠬᠡᠮᠡᠬᠦ ᠨᠢᠲᠤᠭ ᠲᠤ ᠰᠲᠡᠫᠨᠣᠢ ᠳᠦᠮ ᠡ ᠶᠢᠨ ᠱᠢᠳᠠᠷ ᠮᠣᠳᠤᠨ ᠬᠢᠷᠢᠰ ᠲᠠᠯᠪᠢᠭᠠᠳ ᠡᠳᠦᠭᠡ ᠪᠠᠶᠢᠭᠰᠠᠨ ᠮᠢᠰᠢᠣᠨᠢᠷ ᠤᠨ ᠰᠦᠮ ᠡ ᠦ ᠭᠠᠵᠠᠷ ᠱᠢᠨᠵᠢᠵᠦ ᠥᠭᠭᠦᠭᠰᠡᠨ
/ (стр. 64) 1864 on-du epistob veniamin barγujin-du nirijü ülid kemekü nituγ-tu stepnoi düm-e-yin šidar modun kiris / talbiγad edüge bayiγsan misionir-un süm-e-ü γajar šinjijü öggügsen:
156
ᠣᠨ ᠳᠤ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠦᠯᠢᠳ ᠮᠢᠰᠢᠣᠨᠢᠷ ᠰᠦᠮ ᠡ ᠦ ᠪᠯᠠᠮ᠎ᠠ ᠠᠩᠲᠣᠨᠢ ᠬᠡᠮᠡᠭᠴᠢ ᠨᠢᠷᠢᠭᠰᠡᠨ
/ 1866 on-du barγujin-u ülid misionir süm-e-ü blam-a angtoni kemegči nirigsen:
157
ᠣᠨ ᠳᠤ ᠶᠡᠫᠢᠰᠬᠣᠪ ᠮᠠᠷᠲᠢᠮᠢᠠᠨ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠦᠯᠢᠳ ᠦᠨ ᠮᠢᠰᠢᠣᠨᠢᠷ ᠰᠦᠮ ᠡ ᠦ ᠠᠷᠠᠮᠨᠠᠢ ᠶᠢ ᠡᠶᠤᠨᠢ ᠶᠢᠨ ᠡᠳᠦᠷ ᠡᠷᠭᠦᠭᠰᠡᠨ ᠮᠥᠨ ᠰᠠᠷᠠᠶᠢᠨ ᠡᠳᠦᠷ ᠶᠡᠬᠡ ᠴᠠᠰᠤ ᠣᠷᠤᠭᠠᠳ ᠡᠳᠦᠷ ᠪᠠᠶᠢᠭᠰᠠᠨ
/ 1869 on-du yepiskob martimian barγujin-u ülid-ün misionir süm-e-ü aramnai-yi eyuni-yin 9 edür / ergügsen mön sarayin 11 edür yeke času oruγad 3 edür bayiγsan:
158
ᠣᠨ ᠳᠤ ᠡᠷᠬᠦᠦ ᠲᠤᠤᠷ ᠠ ᠠᠴᠠ ᠭᠢᠨᠡᠷᠠᠯ ᠭᠦᠪᠢᠷᠢᠨᠠᠲᠤᠷ ᠤᠨ ᠠᠳᠶᠦᠳᠠᠨᠲᠠ ᠸᠢᠩᠨᠢᠬᠣᠪ ᠨᠢᠷᠢᠭᠡᠳ ᠭᠢᠨᠡᠷᠠᠯ ᠭᠦᠪᠢᠷᠢᠨᠠᠲᠤᠷ ᠤᠨ ᠵᠠᠷᠯᠢᠭ ᠤᠨ ᠶᠣᠰᠤᠭᠠᠷ ᠪᠥᠯᠦᠭ ᠪᠥᠯᠦᠭ ᠦᠨ ᠪᠤᠮᠬᠠᠳ ᠢ ᠬᠤᠷᠢᠶᠠᠲᠤᠭᠠᠢ ᠭᠡᠪᠡ
/ 1872 on-du erküü tuur-a-ača gineral gübirinatur-un adyüdanta vingnikob niriged gineral gübirinatur-un jarliγ-un / yosuγar bölüg bölüg-ün bumqad-i quriyatuγai gebe:
159
ᠣᠨ ᠳᠤ ᠭᠠᠯᠠᠪᠨᠤᠢ ᠲᠠᠶᠢᠱᠠ ᠡᠷᠢᠩᠵᠢᠪ ᠤᠨ ᠪᠡᠷ ᠪᠠᠶᠢᠭᠤᠯ ᠤᠨ ᠡᠮᠦᠨᠡᠬᠢ ᠭᠦᠪᠢᠷᠢᠨᠠᠲᠤᠷ ᠲᠤ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠳᠠᠴᠠᠩ ᠬᠠᠭᠤᠴᠢᠷᠠᠭᠰᠠᠨ ᠲᠤᠰᠢᠶ᠎ᠠ ᠬᠦᠷᠭᠡᠯᠲᠡ ᠬᠢᠭᠰᠡᠨ ᠳᠦ ᠢ ᠦᠨᠡᠮᠴᠢᠯᠭᠡ ᠠᠪᠤᠭᠠᠳ ᠪᠢᠴᠢᠯᠭᠡᠳ ᠪᠣᠯᠭᠠᠵᠤ ᠣᠨ ᠳᠤ ᠳᠣᠲᠤᠷ ᠬᠡᠷᠢᠭ ᠦᠨ ᠮᠢᠨᠢᠰᠲᠡᠷ ᠢᠶᠡᠷ ᠪᠠᠲᠠᠯᠠᠭᠤᠯᠵᠤ ᠰᠢᠨ᠎ᠡ ᠳᠠᠴᠠᠩ ᠬᠠᠭᠤᠴᠢᠨ ᠰᠠᠭᠤᠷᠢᠨ᠎ᠠ ᠪᠠᠷᠢᠭᠰᠠᠨ
/ 1876 on-du γalabnui tayiša ceringjib-un ber bayiγul-un emüneki gübirinatur-tu barγujin-u dačang qaγučiraγsan / tusiy-a kürgelte kiγsen-dü-i ünemčilge abuγad bičilged bolγaju 1880 on-du dotur kerig-ün minister-iyer / batalaγulju sin-e dačang qaγučin saγurin-a bariγsan:
160
ᠣᠨ ᠳᠤ ᠭᠠᠯᠠᠪᠠᠨᠤᠢ ᠲᠠᠶᠢᠱᠠ᠎ᠠ ᠡᠷᠢᠩᠵᠢᠪ ᠰᠠᠬᠠᠷᠣᠪ ᠤᠨ ᠶᠡᠬᠡ ᠰᠤᠷᠭᠤᠯᠢ ᠶᠢᠨ ᠨᠣᠮᠴᠢ ᠨᠠᠷ ᠢᠶᠠᠷ ᠰᠠᠨᠬᠲᠠᠫᠢᠲᠢᠷᠪᠦᠷᠭᠡ ᠳᠦ ᠣᠴᠢᠭᠠᠳ ᠶᠡᠬᠡ ᠳᠡᠭᠡᠳᠦ ᠡᠵᠡᠨ ᠢᠮᠫᠢᠷᠠᠲᠤᠷ ᠳᠤᠭᠠᠷ ᠠᠯᠢᠬᠰᠠᠨᠳᠠᠷ᠎ᠠ ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠲᠠᠢ ᠪᠠᠷᠠᠭᠠᠯᠬᠠᠭᠠᠳ ᠬᠣᠴᠢᠰ ᠡᠷᠢᠩᠵᠢᠪ ᠰᠠᠬᠠᠷᠣᠪ ᠤᠨ ᠶᠡᠬᠡ ᠳᠡᠭᠡᠳᠦ ᠡᠵᠡᠨ ᠬᠤᠪᠢᠯᠭᠠᠨ ᠰᠲᠠᠨᠢᠰᠯᠠᠪ ᠤᠨ ᠳᠤᠭᠠᠷ ᠵᠡᠷᠭᠡ ᠶᠢᠨ ᠬᠠᠸᠠᠯᠢᠷᠡᠶᠡᠷ ᠱᠠᠩᠨᠠᠭᠳᠠᠪᠠ
/ 1878 on-du γalabanui tayiša-a ceringjib saqarob-un yeke surγuli-yin nomči-nar-iyar sanktapitirbürge-dü očiγad / yeke degedü ejen impiratur 2 duγar aliksandar-a qaγan-tai baraγalqaγad (qočis ceringjib saqarob-un yeke degedü ejen / (65 стр.) qubilγan stanislab-un 3 duγar jerge-yin qavalir–eyer šangnagdaba:
161
ᠪᠤᠰᠤ ᠮᠣᠰᠬᠤᠪᠠ ᠲᠤᠤᠷ ᠠ ᠶᠢᠨ ᠦᠵᠡᠰᠬᠦᠯᠡᠩ ᠦᠨ ᠣᠪᠰᠢᠰᠲᠠᠤ ᠠ ᠠᠴᠠ ᠠᠯᠲᠠᠨ ᠮᠢᠳᠠᠯ ᠬᠦᠷᠲᠡᠭᠰᠡᠨ ᠣᠨ ᠳᠤ ᠨᠢᠭᠡ ᠬᠡᠳᠦᠨ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠭᠠᠯᠠᠪᠠᠨᠤᠢ ᠲᠠᠶᠢᠱᠠ᠎ᠠ ᠡᠳᠦᠪ ᠵᠢᠪ ᠰᠠᠬᠠᠷᠣᠪ ᠤᠨ ᠯᠤᠭ᠎ᠠ ᠵᠥᠪᠰᠢᠵᠦ ᠰᠠᠰᠢᠨ ᠤ ᠲᠦᠪᠡᠳ ᠳᠠᠩᠵᠤᠷ ᠬᠡᠮᠡᠬᠦ ᠪᠣᠲᠢ ᠨᠣᠮ ᠢ ᠵᠠᠯᠠᠭᠠᠳ ᠥᠪᠡᠷ ᠦᠨ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠳᠠᠴᠠᠩ ᠳᠤ ᠡᠷᠭᠦᠪᠡ
busu moskuba tuur-a-yin üjesküleng-ün obsistau-a- / ača altan midal kürtegsen) / 1879 on-du nige kedün barγujin-u buriyad-nar γalabanui tayiša-a cedüb jib saqarob-un luγ-a jöbsijü / sasin-u tübed dangjur kemekü 225 boti nom-i jalaγad öber-ün barγujin-u dačang-du ergübe:
162
ᠣᠨ ᠳᠤ ᠳᠡᠭᠡᠷ᠎ᠡ ᠳᠤᠷᠠᠰᠠᠭᠳᠠᠭᠰᠠᠨ ᠤ ᠶᠣᠰᠤᠭᠠᠷ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠬᠠᠭᠤᠴᠢᠷᠠᠭᠰᠠᠨ ᠳᠠᠴᠠᠩ ᠤᠨ ᠣᠷᠤᠨ ᠳᠤ ᠰᠢᠨᠡᠯᠡᠨ ᠪᠠᠷᠢᠬᠤᠢ ᠶᠢ ᠳᠣᠲᠤᠷ ᠤᠨ ᠬᠡᠷᠡᠭ ᠦᠨ ᠮᠢᠨᠢᠰᠲᠡᠷ ᠦᠨ ᠪᠠᠲᠤᠯᠤᠮᠵᠢ ᠶᠢᠨ ᠶᠣᠰᠤᠭᠠᠷ ᠣᠨ ᠳᠤ ᠡᠬᠢᠯᠡᠭᠡᠳ
/ 1880 on-du deger-e durasaγdaγsan-u yosuγar barγujin-u qaγučiraγsan dačang-un orun-du sinelen bariqui-yi / dotur-un kereg-ün minister-ün batulumji-yin yosuγar 1882 on-du ekileged:
163
ᠣᠨ ᠳᠤ ᠳᠡᠭᠦᠷᠭᠡᠨ ᠪᠠᠷᠢᠭᠰᠠᠨ
1883 on-du degürgen / bariγsan:
164
ᠣᠨ ᠳᠤ ᠪᠣᠯᠤᠨ ᠤᠷᠢᠳᠠ ᠢ ᠴᠤ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠤᠨ ᠭᠠᠵᠠᠷ ᠳᠡᠭᠡᠷ᠎ᠡ ᠬᠣᠷᠬᠭᠰᠬᠡ ᠬᠡᠮᠡᠬᠦ ᠨᠢᠲᠤᠭ ᠲᠤ ᠮᠢᠰᠢᠣᠨᠢᠷ ᠤᠨ ᠰᠦᠮ᠎ᠡ ᠪᠠᠷᠢᠬᠤᠢ ᠶᠢ ᠬᠦᠰᠡᠵᠦ ᠣᠯᠠᠨ ᠵᠢᠯ ᠳᠦ ᠪᠢᠴᠢᠯᠭᠡ ᠬᠢᠭᠡᠳ
/ 1886 on-du bolun urida-i-ču barγujin-u buriyad-nar-un γajar deger-e qorkγske kemekü nituγ-tu misionir-un / süm-e bariqui-yi küsejü olan jil-dü bičilge kiged:
165
ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠤᠨ ᠵᠦᠭ ᠡᠴᠡ ᠵᠥᠪᠰᠢᠶᠡᠯᠲᠡ ᠦᠭᠡᠢ ᠪᠥᠭᠡᠳ
buriyad-nar-un jüg-eče jöbsiyelte ügei böged:
166
ᠭᠠᠵᠠᠷ ᠵᠢᠭᠠᠵᠤ ᠦᠯᠦ ᠥᠭᠭᠦᠭᠰᠡᠭᠡᠷ ᠪᠠᠶᠢᠲᠠᠯᠠ
γajar / jiγaju ülü öggügseger bayitala:
167
ᠣᠨ ᠳᠤ ᠮᠢᠰᠢᠣᠨᠢᠷ ᠰᠦᠮ᠎ᠡ ᠪᠠᠷᠢᠭᠤᠯᠠᠭᠰᠠᠨ
1884 on-du misionir süm-e bariγulaγsan:
168
ᠣᠨ ᠳᠤ ᠰᠢᠨ᠎ᠡ ᠳᠠᠴᠠᠩ ᠤᠨ ᠠᠷᠠᠮᠨᠠᠢ ᠶᠢ ᠬᠥᠯᠦᠩ ᠨᠠᠭᠤᠷ ᠤᠨ ᠳᠠᠴᠠᠩ ᠤᠨ ᠰᠢᠷᠡᠭᠡᠲᠦ ᠭᠦᠷᠦ ᠳᠠᠷᠮ᠎ᠠ ᠡᠳᠡᠮᠫᠢᠯ ᠦᠨ ᠪᠡᠷ ᠡᠷᠭᠦᠭᠳᠡᠵᠦ ᠲᠡᠷᠡ ᠴᠠᠭ ᠲᠤ ᠰᠢᠬᠠᠮ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠴᠢᠭᠤᠯᠠᠵᠤ ᠶᠡᠬᠡ ᠪᠠᠶᠠᠰᠬᠤᠯᠠᠩ ᠪᠣᠯᠤᠭᠰᠠᠨ
/ 1886 on-du sin-e dačang-un aramnai-yi kölüng naγur-un dačang-un siregetü gürü darm-a cedempil-ün ber / ergügdejü tere čaγ-tu 5000 siqam buriyad-nar čiγulaju yeke bayasqulang boluγsan:
169
ᠡᠳᠦᠭᠡ ᠣᠨ ᠳᠤ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠢᠨᠣᠷᠣᠳᠨᠤᠢ ᠮᠡᠳᠡᠯ ᠳᠣᠲᠤᠷ᠎ᠠ ᠷᠣᠳᠤᠪᠤᠢ ᠦᠫᠷᠠᠸᠠᠯᠢᠨᠢ ᠪᠤᠢ
/ (66 стр.) edüge 1887 on-du barγujin-u inorodnui medel dotur-a 6 rodubui üpravalini bui:
170
ᠭᠣᠯᠤᠤ᠎ᠠ ᠪᠥᠯᠦᠭ ᠦᠨ ᠰᠲᠠᠷᠰᠢᠨ ᠠ ᠨᠠᠷ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠮᠡᠳᠡᠯ ᠳᠣᠲᠤᠷ ᠡᠷ᠎ᠡ ᠳᠦᠱᠢ
6 γoluu-a: / 23 bölüg-ün starsin-a-nar barγujin-u medel dotur 5150 er-e düši:
171
ᠡᠬᠡᠨᠡᠷ ᠳᠦᠱᠢ ᠬᠠᠮᠲᠤ ᠪᠠᠷ ᠳᠦᠰᠢ ᠡᠭᠦᠨ ᠳᠣᠲᠤᠷ᠎ᠠ ᠬᠷᠢᠰ ᠵᠡᠭᠦᠭᠰᠡᠨ ᠡᠷ᠎ᠡ ᠳᠦᠱᠢ ᠡᠬᠡᠨᠡᠷ ᠨᠢᠢᠲᠡ ᠳᠦᠱᠢ ᠪᠤᠢ ᠰᠠᠩ ᠤᠨ ᠠᠯᠪᠠ ᠪᠣᠯᠤᠨ
5472 ekener düši qamtu bar 10622 düsi / egün dotur-a kris jegügsen 179 er-e düši 107 ekener niite 286 düši bui:/ sang-un alba bolun:
172
ᠪᠤᠰᠤ ᠫᠣᠸᠢᠨᠣᠰᠲᠢ ᠶᠢ ᠪᠦᠬᠦᠯᠢ ᠵᠢᠯ ᠳᠦ ᠷᠢᠪᠢᠽᠢ ᠶᠢᠨ ᠳᠦᠱᠢᠳ ᠲᠦ ᠮᠥᠩᠭᠦ ᠲᠥᠯᠦᠳᠤᠭ
busu povinosti-yi büküli jil-dü ribizi-yin düšid 3 tü 90 mönggü tölüduγ:
173
ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠪᠦᠭᠦᠳᠡᠭᠡᠷ ᠨᠡᠭᠦᠳᠡᠯ ᠦᠨ ᠤᠯᠤᠰ ᠪᠤᠢ
/ barγujin-u buriyad-nar bügüdeger negüdel-ün ulus bui:
174
ᠵᠤᠨᠤ ᠴᠠᠭ ᠲᠤ ᠶᠤ ᠨᠠᠶᠮᠠᠨ ᠥᠩᠴᠦᠭ ᠲᠡᠢ ᠭᠡᠷ ᠢᠶᠡᠷ ᠰᠠᠭᠤᠳᠠᠭ
junu čaγ-tu 6 yu nayman öngčüγ-tei ger-iyer saγudaγ:
175
ᠡᠪᠦᠯ ᠦᠨ ᠴᠠᠭ ᠲᠤ ᠷᠣᠰ ᠶᠠᠩᠽᠤ ᠶᠢᠨ ᠭᠡᠷ ᠲᠡᠢ
/ ebül-ün čaγ-tu ros yangzu-yin ger-tei:
176
ᠡᠳᠡ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠰᠲᠡᠫᠨᠤᠢ ᠳᠦᠮ ᠡ ᠶᠢᠨ ᠭᠠᠯᠠᠪᠠᠨᠤᠢ ᠲᠠᠶᠢᠱᠠ᠎ᠠ ᠪᠣᠯᠤᠨ ᠳᠥᠷᠪᠡᠨ ᠵᠠᠰᠢᠳᠠᠲᠢᠯ ᠨᠤᠳ ᠲᠤ ᠮᠡᠳᠡᠯ ᠲᠡᠢ
ede buriyad-nar barγujin-u stepnui düm-e-yin γalabanui tayiša-a bolun / dörben jasidatil-nud-tu medel-tei:
177
ᠪᠠᠷᠭᠤᠵᠢᠨ ᠤ ᠪᠤᠷᠢᠶᠠᠳ ᠨᠠᠷ ᠪᠤᠳᠠᠳᠠ ᠠ ᠶᠢᠨ ᠰᠠᠰᠢᠨ ᠳᠤ ᠮᠥᠷᠭᠦᠯ ᠲᠡᠢ
barγujin-u buriyad-nar budada-a-yin sasin-du mörgül-tei:
178
ᠳᠠᠴᠠᠩ ᠰᠲᠠᠳ ᠪᠯᠠᠮ ᠠ ᠨᠠᠷ ᠲᠠᠢ ᠪᠤᠢ
4 dačang / 8 stad blam-a-nar-tai bui:
179
ᠪᠥᠭᠡ ᠳᠦ ᠱᠢᠲᠤᠭᠴᠢ ᠨᠡᠷ ᠦᠭᠡᠢ ᠶᠡᠬᠡ ᠳᠡᠭᠡᠳᠦ ᠨᠡᠷ ᠡᠵᠡᠨ ᠢᠮᠫᠢᠷᠠᠲᠤᠷ ᠨᠤᠳ ᠳᠤᠭᠠᠷ ᠠᠯᠢᠭᠰᠠᠨᠳᠠᠷ᠎ᠠ ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠳᠤ ᠦᠨᠡᠨ ᠢᠶᠡᠷ ᠠᠯᠪᠠ
/ böge-dü šituγči-ner ügei: yeke degedü-ner ejen impiratur-nud 2 - 3 duγar aligsandar-a qaγan-du / ünen-iyer alba:
180
ᠳᠡᠭᠦᠷᠭᠡᠵᠦ ᠪᠠᠶᠢᠬᠤᠢ ᠶᠢ ᠪᠦᠳᠠᠳᠠ ᠠ ᠶᠢᠨ ᠰᠠᠰᠢᠨ ᠤ ᠶᠣᠰᠤᠭᠠᠷ ᠪᠯᠠᠮ ᠠ ᠪᠠᠷ ᠳᠠᠮᠵᠢᠭᠤᠯᠠᠨ ᠰᠠᠶᠢᠬᠠᠨ ᠲᠠᠩᠭᠭᠷᠢᠭ ᠡᠷᠭᠦᠭᠰᠡᠨ
degürgejü bayiqui-yi büdada-a-yin sasin-u yosuγar blam-a-bar damjiγulan sayiqan tanggγriγ ergügsen:
181
ᠡᠭᠦᠪᠡᠷ ᠪᠣᠳᠤᠮᠵᠢᠯᠠᠪᠠᠰᠤ ᠪᠥᠭᠡ ᠳᠦ ᠰᠢᠲᠤᠭᠴᠢ ᠣᠭᠲᠤ ᠦᠭᠡᠢ ᠪᠠᠶᠢᠨᠠᠮ
/ egüber bodumjilabasu böge-dü situγči oγtu ügei bayinam:
182
ᠰᠲᠠᠲᠢᠰᠲᠢᠴᠢᠰᠬᠡ ᠮᠡᠳᠡᠭᠡ ᠪᠡᠷ ᠱᠢᠬᠠᠮ ᠪᠥᠭᠡ ᠨᠡᠷ ᠪᠠᠶᠢᠬᠤ ᠪᠣᠯᠪᠠᠴᠤ ᠲᠡᠳᠡᠨᠡᠷ ᠦᠨ ᠨᠡᠷ ᠡ ᠶᠢᠨ ᠰᠫᠢᠰᠬᠡᠳ ᠦᠭᠡᠢ
statističiske medege-ber 300 šiqam böge-ner bayiqu / bolbaču tedener-ün ner-e-yin spisked ügei: /