TumP33 The Edict of Toγontemür Khan IV (1343)

The Edict of Toγontemür Khan IV (1343)

Эдикт Тогон-Тэмура IV (1343)

ID: TumP33 Date: 1343 Script: ʼPhags-pa Genre: edict Author: Toγontemür khan 12 lines · 183 words

Search in this text In ʼPhags-pa script

Photos of the monument (4):

Photos from the archive of D. Tumurtogoo

Bibliography

1) Yo. Jančiv, Mongol dörvölžin üsgéér büchij Togoontömör chaany chonin žilijn zarlig, EŠB /National University of Mongolia/ 15(153), 2000, 77-86; 2) D. Tömörtogoo, Mongol dörvölžin üsegijn duraschalyn sudalgaa {= MML II}, 2002, 49-50; 3) Yo. Jančiv, Dörvölžin üsgijn mongol dursgal {= Monumenta Mongolica III}, Ulaanbaatar, 2002, 95-96; 4) Junast [= J̌aγunasutu], Sin-e-ber oldaγsan Toγuγantemür qaγan-u qonin ǰil-ün ǰarliγ-un tuqai, ÖMYS 2, 2004, 22-27; 5) Hugjiltu & Sarula, A Collection of 'Phags-pa Monuments in Mongolian, 2004, 276-285 + Plate 25; 6) Mongγol sudulul-un nebterkei toli. Üge kele, üsüg bičig, ÖMAKQ, 2004, 576-577; 7) D. Tumurtogoo (ed.), Mongolian Monuments in 'Phags-pa Script. Introduction, Transliteration, Transcription and Bibliography / D. Tumurtogoo, G. Cecegdari {= Language and Linguistics Monograph Series 42}, Taipei: Institute of Linguistics, Academia Sinica, 2010, 82-84

по изданию Жанчива (2002), № XXXII; .orig — транслитерация Жанчива, .txt — нормализация, .mn — монгольский перевод Жанчива; Ном зүй Жанчива: A-14:77-86.

Show: Middle Mongolian Original, non normalized Khalkha Click a word to find it in the corpus; hover over it to see the analysis. Dotted underline: no analysis.

mongke dengriyin kučundur yeke su jaliyin ih'endur

translit. 1. Moŋ- kʻe̥ dė₁ŋ-ri-yin kʻu-čʻun-dur 2. (yė₁)-ke su jḁ-li-yin ʼi-hʼen-dur

khalkha Мөнх тэнгэрийн хүчинд Их суу залийн ивээлд

qan jarliq manu

translit. 3. qʼn jḁr-liq mḁ-nu

khalkha Хаан зарлиг маань

čeri'udun noyadda čerig harana balaqadun daruqasda noyadda yorčiqun yabuqun elčine d'ulqaqui jarliq

translit. 4. čʻe-ri-ʼu-dun no-yḁd-dḁ čʻe-rig hḁ-rḁ-nḁ bḁ-lḁ-qa- 5. dun dḁ-ru-qḁs-dḁ no-yḁd-dḁ yor-čʻi-qun yḁ-bu-qun ʻė₁l-či-ne dʼul-qḁ-quė₁ 6. jḁr-liq

khalkha цэргүүдийн ноёдод, цэрэг ардад, балгадын даргаст, ноёдод, зорчин явах элч нарт дуулгах зарлиг

jinggis qanu öködei qanu sečen qanu öljeit'u qanu külug qanu buyantu qanu gege'en qanu qutuqtu qanu rinčendpal qanu ba jarliqdur doyid erke'ud senšhingud aliba alba qubčiri ülu üjen dengriyi jalbariju hiruer ögun atuqayi ke'egdegsed ajuui.

translit. 7. Jiŋ-gis qḁ-nu “eo-kʻeo-deė₁ qʼ-nu se-čʻen qʼ-nu “eol-jeė₁-tʼu qʼ-nu 8. kʻeu-lug qʼ-nu bu-yḁn-tʻu qʼ-nu ge-gʼen qʼ-nu qu-tʻuq-tʻu qʼ-nu 9. rin-čė₁n-dpḁl qʼ-nu bḁ jḁr-liq-dur do-yid ʻė₁r-kʻe-ʼud sen-šhi-ŋud “-li-bḁ “l-bḁ qub-čʻi- 10. ri “eu-lu “eu-jen dė₁ŋ-ri-yi jḁl-bḁ-ri-ju hi-ru-“er “eo-gun “-tʻu-qḁyi kʻʼeg-deg-sed 11. “-ju-ʻuė₁.

khalkha Чингис ханы, Өгэдэй хааны, Сэцэн хааны, Өлзийт хааны, Хүлэг хааны, Буянт хааны, Гэгээн хааны, Хутагт хааны, Ринченбал хааны ба хааны зарлигт тойд, эрхүүд, сэншинүүд аливаа алба гувчуур үл үзэн тэнгэрийг залбирч, ерөөл өгөн атугай хэмээгдэгсэд ажгуу.

edue ber böesu uridanu jarliqun yosu'ar aliba alba qubčiri ülu üjen dengriyi jalbariju hiru'er ögun atuqayi ke'en ene šilaširiyin bosqaqsan tay jiw lim zhi, jung wen zhi, di jay zhi kied sümesdur aqun lim giang jü teri'uten doyidda bariju yabuyi jarliq ögbei.

translit. ʻė₁-du-ʻe ber beo-e-su ʻu-ri-dḁ-nu jḁr-li-qun yo-su-ʼr “-li-bḁ “l-bḁ qub-čʻi- 12. ri “eu-lu “eu-jen dė₁ŋ-ri-yi jḁl-bḁ-ri-ju hi-ru-ʼer “eo-gun “-tʻu-qḁ-yi kʻʼen ʻė₁-ne ši- 13. lḁ-ši-ri-(yi)n bos-qḁq-sḁn Tḁy jiw lim zhi, Juŋ “u̯en zhi, Di jḁy zhi kʻi-ʻed seu-mes-dur 14. “-qun Lim gi̯ḁŋ jeu tʻe-ri-ʼu-tʻen do-yid-dḁ bḁ-ri-ju yḁ-bu-yi 15. jḁr-liq “eog-beė₁.

khalkha Эдүгээ бээр бөгөөс урьдны зарлигийн ёсоор аливаа алба гувчуур үл үзэн тэнгэрийг залбирч, ерөөл өгөн атугай хэмээн энэ Шилаширийн босгосон Да жу линь си, Жун юнь си, Ди жай си хийгээд сүмст ахун Линь жян жу тэргүүтэн тойдод барьж явах зарлиг өгвэй.

edenu sümesdur geyiddur anu elčin bu ba'utuqayi

translit. ʻė₁-de-nu seu-mes-dur ge-yid-dur “-nu ė₁l-čʻin bu bḁ-ʼu-tʻu-qḁ-yi

khalkha Эдний сүмст, хийдэд нь элчин бүү буутугай.

ul' ši'usu bu barituqayi

translit. 16. ʻu-lʼ ši-ʼu-su bu bḁ-ri-tʻu-qḁyi

khalkha Улаа шүүс бүү барьтугай.

qajar usun baq tegirmed ya'ud kedi anu ked ked ber bolju buliju tataju bu abtuqayi

translit. qḁ-jḁr ʻu-sun bḁq tʻe-gir-med yḁ-ʼud kʻe-di “-nu 17. kʻed kʻed ber bol-ju bu-li-ju tʻḁ-tʻḁ-ju bu “b-tʻu-qḁyi

khalkha Газар, ус, цэцэрлэг, тээрэм, юу хээг нь хэд хэд бээр болж булааж татаж бүү автугай.

ana qariyatan ya'u kedi anu haran yosu üge'u kuču kurge'esu tende bukun balaqadun noyad doyidun ötöguslu'a qamtu qaqalju lim geng jüda tha'ulju ögtugei

translit. “-nḁ (qḁ)-ri-(yḁ)-tʻḁn yḁ-ʼu kʻe-di “- 18. nu hḁ-rḁn yo-su “eu-ge-ʼu kʻu-čʻu kʻur-ge-ʼe-su tʻen-de bu-kʻun bḁ- 19. lḁ-qḁ-dun no-yḁd do-yi-dun “eo-tʻeo-gus-lu-ʼ qḁm-tʻu qḁ- 20. qḁl-ju Lim Geŋ jeu-dḁ tʻhḁ-ʼul-ju “eog-tʻu-geė₁

khalkha Тэдэнд харъяатан юу хээг нь ард ёс үгүй хүч хүргэвээс тэнд бүхүн балгадын ноёд, тойдын өтгөс лүгээ хамт хагалж Линь жян жу-д даалгаж өгтүгэй.

ede basa doyid jarliqtu ke'eju yosu üge'un üiles bu üiledtugei.

translit. ʻė₁-de bḁ- 21. sḁ do-yid 22. jḁr-liq-tʻu kʻʼe-ju yo-su “eu-ge-ʼun “euė₁-les bu “euė₁- 23. led-tʻu-geė₁.

khalkha Эд бас тойд зарлигт хэмээж ёс үгүй үйлс бүү үйлдтүгэй.

üiledu'esu mud basa ülu'u ayuqun.

translit. “euė₁-le-du-ʼe-su mud bḁ-sḁ “eu-lu-ʼu 24. “-yu-qun.

khalkha Үйлдвээс мөн бас үл айх уу?.

jarliq manu jijing qutu'ar hon qonin jil junu teri'un zarayin qurban šinede tayduda bukuidur bičibei.

translit. 25. jḁr-liq mḁ-nu ji-jiŋ qu-tʻu-ʼr hon qo-nin jil ju-nu tʻe-ri-ʼun zḁ-rḁ-yin qur-bḁn 26. ši-ne-de Tḁy-du-dḁ bu-kʻuė₁-dur bi-čʻi-beė₁.

khalkha Зарлиг маань жи жин гутгаар он, хонин жил, зуны тэргүүн сарын гурван шинэдээ Дайду-д бүхүйд бичвэй.

Historical corpus of the Mongolian language

The Edict of Toγontemür Khan IV (1343)